Πέμπτη 30 Ιουλίου 2026

ΑΓΙΟΥ ΣΥΜΕΩΝ, ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΠΑΣΩΝ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ, ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΒ΄: Ἐκ μόνου τοῦ Πατρὸς τὸ Πνεῦμα ἐκπορεύεται


ΑΓΙΟΥ ΣΥΜΕΩΝ, ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΚΑΤΑ ΠΑΣΩΝ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ, ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΒ΄:

Ἐκ μόνου τοῦ Πατρὸς τὸ Πνεῦμα ἐκπορεύεται

Γι’ αυτό φανερό είναι ότι ένα είναι και το θείο Πνεύμα από τον ένα Πατέρα. Ένα το Πνεύμα, επειδή εκπορεύεται από Αυτόν, όπως ένας και ο Κύριος και Μονογενής Υιός είναι εκ Πατρός γεννητός. Γι’ αυτό δεν είναι δυνατό το ένα και το αυτό να έχει δύο αρχές, όπως ισχυρίζονται οι Λατίνοι· επειδή και ο Μονογενής ένας είναι εξ ενός Πατρός, και μόνος εκ μόνου γεννητός, όπως και το θείο Πνεύμα ένα είναι και μόνο, εκ μόνου του Πατρός εκπορεύεται. Και ένας από Αυτούς είναι ο αίτιος, επειδή προς Αυτόν τα εξ Αυτού αναφέρονται και γι’ αυτό μοναρχία είναι Αυτό που προσκυνείται από εμάς, επειδή προς τον Πατέρα ως ένα και μόνο αίτιο αναφέρεται το μόνο γεννητό και εντελώς αναλλοίωτο, ο Υιός, και το μόνο εκπορευτό Άγιο Πνεύμα, και αυτό όμοια μη αλλοιούμενο καθόλου.

Δεν δηλώνει φύση το γεννητό και εκπορευτό, όπως λέγουν οι Πατέρες, αλλά ιδιότητα μόνο· διότι μία φύσις είναι σε τρία πρόσωπα και φυλάγει κάθε ένα τα δικά Του γνωρίσματα, διότι και ένας ο αίτιος του μονογενούς Υιού και του εκπορευτού Πνεύματος, ο Πατήρ αυτού, ο Οποίος γεννά τον Υιό αφράστως και ασωμάτως και εκπορεύει το Πνεύμα. Γι’ αυτό και μία ενότητα εν Τριάδι και η Τριάς αδιαίρετη· διότι «νωσις Υο κα Πνεύματος Πατήρ», λέγει η θεολόγος φωνή· του δε Αγίου Πνεύματος διάφοροι είναι οι καρποί, που είναι ενέργειες και δυνάμεις.

ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΛΟΓΟΣ ΕΓΚΩΜΙΑΣΤΙΚΟΣ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΜΑΡΤΥΡΑ ΙΟΥΛΙΤΤΑ

 

ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ

ΛΟΓΟΣ ΕΓΚΩΜΙΑΣΤΙΚΟΣ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΜΑΡΤΥΡΑ ΙΟΥΛΙΤΤΑ

Ο σκοπός αυτής της εκκλησιαστικής συνάξεως είναι το κήρυγμα προς τιμήν της μακαρίας μάρτυρος. Σας καλέσαμε και σας συγκεντρώσαμε σήμερα διότι η σημερινή ημέρα αποτελεί υπόμνηση του μεγάλου αγώνα και μαρτυρίου που έδωσε μέσα σε γυναικείο σώμα η πιο μακάρια από τις γυναίκες, η Ιουλίττα. Ο αγώνας της υπήρξε γενναιότατος, προκαλώντας τεράστια έκπληξη τόσο σε όσους ήταν τότε παρόντες στο θέαμα, όσο και σε όσους το έμαθαν αργότερα από τις διηγήσεις των αυτοπτών μαρτύρων — αν βέβαια ταιριάζει να αποκαλούμε κανείς «γυναίκα» εκείνη που με το μεγαλειώδες φρόνημα της ψυχής της κατάφερε να κρύψει την αδυναμία της γυναικείας φύσης.

Ο κοινός μας αντίπαλος, ο διάβολος, που καυχιόταν για εκείνα τα μεγάλα κατορθώματα, ότι δηλαδή θα σείσει ολόκληρη την οικουμένη και θα την κυριεύσει σαν φωλιά πουλιών, και θα μαζέψει τις πόλεις σαν παρατημένα αυγά και θα τις ερημώσει [βλ. Ησ.10,14: «Κα σείσω πόλεις κατοικουμένας κα τν οκουμένην λην καταλήψομαι τ χειρ ς νοσσιν κα ς καταλελειμμένα ὠὰ ρ, κα οκ στιν ς διαφεύξεταί με ντείπ μοι (:Και θα αναταράξω πόλεις κατοικημένες και με το χέρι μου θα κατακτήσω όλη την οικουμένη· όπως αρπάζει κανείς μέσα από την φωλιά πουλιών τα εγκαταλελειμμένα αυγά τους, έτσι θα αρπάξω και εγώ τα πλούτη της γης. Και κανείς δεν θα μπορέσει να μου ξεφύγει, κανείς δεν θα τολμήσει να μου φέρει αντιρρήσεις στο σχέδιό μου)»], έχει πάρα πολύ πληγωθεί και ηττηθεί από τη γυναικεία αρετή. Διότι όταν επιχείρησε, στον καιρό του πειρασμού, να αποδείξει ότι εκείνη δεν θα μπορούσε εξαιτίας της φυσικής αδυναμίας του γυναικείου φύλου να διαφυλάξει μέχρι το τέλος την πίστη της στον Θεό, την βρήκε με την δοκιμασία να είναι πιο γενναία απ’ ό,τι επέβαλλε η φύση της και να καταφρονεί τόσο πολύ τις φοβέρες του, όσο αυτός έλπιζε να την φοβερίσει με τα δεινά

Τετάρτη 29 Ιουλίου 2026

AΓΙΟΥ ΣΥΜΕΩΝ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΠΑΣΩΝ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ: ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΛΑΤΙΝΩΝ (επιλεγμένα αποσπάσματα)

 

AΓΙΟΥ ΣΥΜΕΩΝ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΚΑΤΑ ΠΑΣΩΝ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ: ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΛΑΤΙΝΩΝ

(επιλεγμένα αποσπάσματα)

ΚΛΗΡ. […] Αρκετά διδαχθήκαμε, άγιε δέσποτα, και τον λόγο γι’ αυτό· υπολείπεται τώρα να μάθουμε και ποια άραγε αίρεσις αναβλάστησε στην εκκλησία, ύστερα από την Ζ΄ (:εβδόμη) Οικουμενική Σύνοδο, και ποια φθορά προξένησε και πώς πρέπει να απολογούμαστε στους κυριευομένους από αυτήν την αίρεση.

ΑΡΧ. Και τους προηγουμένους λόγους, αδελφέ, δεν τους είπαμε από τον εαυτό μας, αλλά από όσα είχαμε ακούσει από Αγίους Πατέρες και από αυτούς μερικά, διότι ούτε σκοπό έχουμε να πούμε για όλα, ούτε δύναμη έχουμε ικανή γι’ αυτό· θαρρώντας, όμως, στον Θεό, για να αναπαύσουμε το ζήτημά σας ερχόμαστε να μιλήσουμε και γι’ αυτό το οποίο είναι πάνω από τη δύναμή μας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Θ΄: ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΛΑΤΙΝΩΝ

ΑΡΧ. Ύστερα, λοιπόν, από την έβδομη Σύνοδο δεν έγινε καμία άλλη Οικουμενική εκτός της λεγομένης ογδόης, την οποία και οι Λατίνοι αναφέρουν και τα πρακτικά αυτής της Συνόδου εν μέρει είναι φανερά και παραδεδομένα, στα οποία μπορεί να μάθει κανείς ακριβέστερα και για τον νεωτερισμό των Λατίνων και πώς η Σύνοδος αυτή αναθεμάτισε εκείνους, που τολμούν να πουν, ότι το θείο Πνεύμα εκπορεύεται και εκ του Υιού, και μας παρέδωσε να φυλάγουμε με κάθε τρόπο απαρασάλευτα τα του ιερού συμβόλου.

Ο άγιος Ιάκωβος διηγείται τους αγώνες του για τα κτήματα της Μονής

 

Αδιαθέτησα και αρρώστησα από στεναχώρια του Μοναστηριού –όχι από τους πατέρες– αλλά έχομε κι εμείς τα δικά μας. Πολλές φορές, όταν εργάζωνται οι πατέρες, υπάρχει και το κυνηγητό, υπάρχουν και οι πειρασμοί, τα σκάνδαλα. Είχαμε ένα κτηματάκι και το κτηματάκι αυτό ήτανε 400 χρόνια και έγιναν απαλλοτριώσεις το ’32-’38 και πήραν τα κτήματα οι ακτήμονες· περίπου 20-30.000 στρέμματα πήραν οι κοσμικοί. Και τα δάση βέβαια έγιναν Δημόσιο δάσος. (Βέβαια) έχομε τον κόσμο, βοηθάει όλος ο κόσμος το Μοναστήρι. Δεν έχομε ανάγκη ούτε από κτήμα, ούτε περιουσία, αλλά εφ’ όσον υπάρχη ένας μικρός ελαιώνας και λίγα χωραφάκια, μας δίνουν λίγο στάρι, λίγο ψωμί. Σήμερα είναι ο π. Ιάκωβος, έρχεται ο κόσμος βοηθά το Μοναστήρι. Αύριο εγώ πεθαίνω. Είναι έξι πατέρες στην Μονή, μπορεί να ‘ρθούν δύο-τρεις ακόμη, ας γίνουν πέντε-δέκα. Ε! Πώς να ζήσουν και αυτοί, αν δεν έχουν λίγο ψωμάκι στο Μοναστήρι; Ένας αποκλεισμός (να γίνη), κάτι (να συμβή), να μην έχουν λίγο λαδάκι, να μαζέψουν λίγες ελίτσες; Ο Θεός βέβαια δεν αφήνει κανέναν, φροντίζει τα πετεινά του ουρανού, πόσο μάλλον για μας, αλλά σαν άνθρωποι όμως, και εφ’ όσον υπήρξαν στο Μοναστήρι χιλιάδες στρέμματα, γιατί να μην έχη το Μοναστήρι λίγα χωραφάκια, ίσα-ίσα να βγάλουν λίγο ψωμάκι, και έναν ελαιώνα;

Τρίτη 28 Ιουλίου 2026

Από τον οσιακό βίο του ηγουμένου Αθανασίου Γρηγοριάτου

 

Οι ανευλόγητες ασκήσεις

Πολυάριθμα περιστατικά δείχνουν πως τα ενεργήματα του Αγίου Πνεύματος εκδηλώνονταν στην ψυχή του περιφήμου ηγουμένου της Ι. Μ. Γρηγορίου Αθανασίου (1873-1953) σαν νοερό φως γνώσεως και αποκαλύψεως. Ο Γρηγοριάτης μοναχός Σωφρόνιος διηγήθηκε:

Στην αρχή της καλογερικής μου ζωής, συνεπαρμένος από ασκητικό ενθουσιασμό, επιχειρούσα πολλών ειδών ασκήσεις. Κάποτε φόρεσα μέσα από τα ρούχα μου σιδερένιες αλυσίδες. Και για να ταλαιπωρούμαι στον ύπνο, τοποθέτησα κάτω από το στρωσίδι μου χαλίκια. Έτσι νόμιζα ότι ευχαριστώ τον Θεό και ακολουθώ τα ίχνη των αρχαίων ασκητών. Για όλα αυτά βέβαια δεν είχα αναφέρει τίποτε σε κανένα. Κανένας δεν γνώριζε τις προκοπές μου. Ούτε και ο γέροντας. Κάποια μέρα όμως δέχθηκα στο κελλί μου την επίσκεψή του.

Νεκτάριος Δαπέργολας: Προσωπικός ἀριθμός: ἀνένδοτη ἀντίσταση στήν καθεστωτική ἀθλιότητα…

 


  
Ἡ πρόσφατη ἀπειλή γιά τήν μελλοντική μισθοδοσία ὅσων δέν πάρουν τό ψηφιακό πατσαβούρι, ἡ ὁποία ἐκτοξεύτηκε προσφάτως ἐντός τοῦ κυνοβουλίου τῆς ὑπερσαχάρειας ἀποικίας ἐκ τοῦ στόματος θλιβεροῦ ὑπουργιδίου τῆς κυβερνώσας μαφιοχούντας, ὅσο καί ἄν δέν εἶναι τόσο ἁπλό νά ὑλοποιηθεῖ, εἶναι ὡστόσο ἀπολύτως ἐνδεικτική τῶν δυστοπικῶν προθέσεων τῆς φασιστοσυμμορίας. Ἡ ὁποία, ἀφοῦ ἔδειξε καθαρά τή νεοταξική της ἀχρειότητα τόν καιρό τῆς ψευτοπανδημίας (μέ ὅλο ἐκεῖνο το σχεδόν τριετές δαιμονικό σύννεφο τῆς αἰσχρῆς προπαγάνδας, τῶν ἀπαγορεύσεων, τῶν ἀπολύσεων καί τῶν ἀναστολῶν, τῆς δίωξης τῆς πίστης μας, τῆς ἐμβολιαστικῆς παράνοιας καί τῆς ἐπακόλουθης γενοκτονίας πού βεβαίως συνεχίζεται ἀμείωτη), πλέον ἐπιχειρεῖ νά κλιμακώσει τόν ἐφιάλτη. Καί ἐπειδή βεβαίως δέν τά κατάφερε καλά ὡς τώρα στήν προώθηση τοῦ ψηφιακοῦ διαβολομέτρου της καί στήν προσπάθειά της, μέσῳ ἑνός πλέγματος ἀπειλῶν καί ψυχολογικῶν ἐκβιασμῶν, νά μᾶς πειθαναγκάσει νά ὑπακούσουμε μόνοι μας (θά ἐπαναλάβω ὅτι αὐτό εἶναι πού τούς καίει, ἡ ἑκούσια ὑποταγή), πλέον εἶναι βέβαιο ὅτι ἑτοιμάζεται νά παίξει τά ρέστα της.

Ἅγιος Παΐσιος: Ὁ ἐπίγειος βασιλιὰς τῶν Ἑβραίων

 

Σημεῖο ὅτι πλησιάζει ἡ ἐκπλήρωση τῶν προφητειῶν θὰ εἶναι τὸ γκρέμισμα τοῦ τεμένους τοῦ Ὀμὰρ στὰ Ἱεροσόλυμα. Θὰ τὸ γκρεμίσουν, γιὰ νὰ ἀνοικοδομήσουν τὸν Ναὸ τοῦ Σολομῶντος πού, ὅπως λένε, ἦταν χτισμένος σ' αὐτὴν τὴν θέση. Τελικὰ οἱ Σιωνιστὲς θὰ ἐγκαταστήσουν τὸν Ἀντίχριστο ἐκεῖ ὡς Μεσσία. Ἄκουσα ὅτι οἱ Ἑβραῖοι ἤδη ἑτοιμάζονται νὰ χτίσουν τὸν Ναὸ τοῦ Σολομῶντος.

 – Γέροντα, οἱ Ἑβραῖοι, ἐνῶ διαβάζουν τὴν Παλαιὰ Διαθήκη, πῶς δὲν πιστεύουν στὸν Χριστό;

 – Δὲν πᾶς νὰ τὸ πῆς αὐτὸ στοὺς Ἑβραίους; Οἱ Ἑβραῖοι εἶχαν ἀνέκαθεν φανατισμό. Καταλαβαίνουν, ἀλλὰ εἶναι ὁ ἐγωισμὸς ποὺ τοὺς τυφλώνει. Ἂν πρόσεχαν λίγο, δὲν θὰ παρέμενε κανένας Ἑβραῖος.

 – Αὐτὰ ποὺ διάβαζαν, πῶς τὰ ἑρμήνευαν;

Δευτέρα 27 Ιουλίου 2026

Σοφία Μπεκρῆ: Ἀπὸ τρανὸς Παντολέων ταπεινὸς Παντελεήμων


Σοφία Μπεκρῆ, φιλόλογος-θεολόγος 

Ἄλλο ἕνα εὐσεβὲς τέκνο τῆς ἁγιοτόκου Μικρασίας τιμάει ἡ Ἐκκλησία μας στὶς 27 τοῦ μηνὸς Ἰουλίου καὶ γι’ αύτὸ καλεῖ ὅλους μας νὰ ὑμνήσωμε «τοῦ Ἀναργύρου τὴν μνήμην, τοῦ γενναίου τὴν ἄθλησιν, τοῦ πιστοῦ (Παντελεήμονος) τὰς ἰατρείας» (ἀπὸ τὸν Οἶκο τῆς ἑορτῆς).

Ὁ Παντολέων –τὸ ἀρχικό του ὄνομα-, γιὸς τοῦ Εὐστοργίου καὶ τῆς Εὐβούλης, γεννήθηκε στὰ τέλη τοῦ 3ου αἰ. (περ. 275) στὴν Νικομήδεια τῆς Βιθυνίας, «τὴν μητέρα τῶν μαρτύρων», ὅπως χαρακτηριστικὰ τὴν ἀποκαλοῦσαν γιὰ τὴν πλουσία προσφορά της σὲ ἡρώων καὶ μαρτύρων αἷμα. Οἱ ἀριστοκράτες γονεῖς του φρόντισαν ὁ υἱός των νὰ λάβῃ τὴν κατάλληλη τῆς τάξεώς του ἀγωγή. Συγχρόνως, ὅμως, φρόντισαν καὶ γιὰ τὴν γενικώτερη μόρφωσή του, τὴν ψυχικὴ καὶ ἠθική του καλλιέργεια.

MNHMH AΓΙΟΥ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ Γέροντος Ἀθανασίου Μυτιληναίου «Ἡ κτίσις ὑπὲρ καὶ κατὰ τοῦ ἀνθρώπου» [27-7-1990] [Β' Γ122]


MNHMH AΓΙΟΥ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ

Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία μακαριστοῦ γέροντος Ἀθανασίου Μυτιληναίου

μὲ θέμα:

«Ἡ κτίσις ὑπὲρ καὶ κατὰ τοῦ ἀνθρώπου»

[ἐκφωνήθηκε στὶς 27-7-1990]

[Β'  Γ122] 

Σήμερα ἡ Ἐκκλησία μας, ἀγαπητοί μου, τιμᾷ τὴν μνήμην τοῦ ἁγίου μεγαλομάρτυρος Παντελεήμονος. Εἶναι ὁ ἰατρὸς ἅγιος, ποὺ γίνεται δημοφιλέστατος ἀπὸ τὸν λαὸ τοῦ Θεοῦ, γιατί συχνὰ τὸν ἐπικαλεῖται στὶς ποικίλες ἀρρώστιες ποὺ τὸν μαστίζουν.

Ὁ ἅγιος κατήγετο ἀπὸ τὴν πόλιν τῆς Νικομηδείας τῆς Μικρᾶς Ἀσίας. Καὶ ὁ μὲν πατέρας του, ὁ Εὐστόργιος, ἦταν εἰδωλολάτρης. Πλὴν ὅμως καλὸς ἄνθρωπος καὶ ἀργότερα, μετὰ τὸν θάνατον τῆς συζύγου του, ὁ υἱός του, ὁ ἅγιος Παντελεήμων, τὸν ἔπεισε καὶ ἔγινε Χριστιανός. Ἡ δὲ μητέρα του, ὀνόματι Εὐβούλη, ἦτο Χριστιανὴ ἐκ προγόνων. Ὁ ἅγιος Παντελεήμων γεννήθηκε εἰς τὰ τέλη τοῦ 3ου αἰῶνος. Ἦταν ἕνας νέος στοχαστικὸς καὶ πολὺ μελετηρός. Σπούδασε τὴν ἰατρικὴ τέχνη κοντὰ σὲ ἕναν φημισμένο γιατρό, τὸν Εὐφρόσυνο. Καὶ φαίνεται ὅτι ἔδειχνε πολλὴ προκοπὴ στὴν ἰατρική του ἐπιστήμη. Ταυτόχρονα ἐμάθητευσε καὶ κοντὰ εἰς τὸν εὐλαβῆ ἱερέα Ἐρμόλαον, τοῦ ὁποίου τὴν μνήμη ἐχθὲς ἑορτάσαμε, ἀπ᾿ ὅπου ἐκατηχήθῃ τὸ περιεχόμενον τῆς πίστεως.

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΤΗΣ ΜΝΗΜΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΝ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ [:Β΄ Τιμ. 2, 1-10]

 


ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ

ΤΗΣ ΜΝΗΜΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΟΣ

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΝ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ

[:Β΄ Τιμ. 2, 1-10]

«Σὺ οὖν, τέκνον μου, ἐνδυναμοῦ ἐν τῇ χάριτι τῇ ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ, καὶ ἃ ἤκουσας παρ’ ἐμοῦ διὰ πολλῶν μαρτύρων, ταῦτα παράθου πιστοῖς ἀνθρώποις, οἵτινες ἱκανοὶ ἔσονται καὶ ἑτέρους διδάξαι. Σὺ οὖν κακοπάθησον ὡς καλὸς στρατιώτης ᾿Ιησοῦ Χριστοῦ. Οὐδεὶς στρατευόμενος ἐμπλέκεται ταῖς τοῦ βίου πραγματείαις, ἵνα τῷ στρατολογήσαντι ἀρέσῃ. ἐὰν δὲ καὶ ἀθλῇ τις, οὐ στεφανοῦται, ἐὰν μὴ νομίμως ἀθλήσῃ. Τὸν κοπιῶντα γεωργὸν δεῖ πρῶτον τῶν καρπῶν μεταλαμβάνειν. Νόει ἃ λέγω· δῴη γάρ σοι ὁ Κύριος σύνεσιν ἐν πᾶσι(:Εσύ, λοιπόν, παιδί μου, αντίθετα με αυτούς που με απαρνήθηκαν, να ενδυναμώνεσαι με τη χάρη που μας δίνει ο Ιησούς Χριστός, όταν είμαστε ενωμένοι μαζί Του. Και όσα άκουσες από μένα μπροστά σε πολλούς μάρτυρες, αυτά να τα εμπιστευθείς ως πολύτιμο θησαυρό σε ανθρώπους πιστούς, που δεν θα τα νοθεύουν ούτε θα τα προδίδουν, αλλά θα είναι ικανοί να τα διδάξουν και σε άλλους. Εσύ λοιπόν κακοπάθησε σαν καλός στρατιώτης του Ιησού Χριστού. Όταν κάποιος υπηρετεί ως στρατιώτης, δεν μπλέκεται στις υποθέσεις και τις φροντίδες της καθημερινής ζωής, για να είναι αρεστός σε εκείνον που τον στρατολόγησε. Και αν κανείς παίρνει μέρος σε αθλητικούς αγώνες, δεν στεφανώνεται με το στεφάνι της νίκης, εάν δεν αγωνιστεί σύμφωνα με τους αθλητικούς κανόνες. Ο γεωργός που κοπιάζει για να καλλιεργήσει το χωράφι του πρέπει πρώτος να απολαμβάνει τους καρπούς που θα συνάξει. Έτσι και εσύ· από το πνευματικό χωράφι που καλλιεργείς, καρποφόρως πρέπει να απολαμβάνεις πρώτος την παρηγοριά, την τιμή και τη συντήρησή σου. Προσπάθησε να καταλάβεις την αλληγορική σημασία αυτών που σου λέω. Και θα την κατανοήσεις· σου εύχομαι να σου δώσει ο Κύριος σύνεση, για να τα διακρίνεις όλα)»[Τιμ. Β΄2, 1-7].

Το περιεχόμενο της έννοιας «καθ’ ομοίωσιν»

 

Η αποκάλυψη περί Θεού μας λέγει ότι, αφού δημιούργησε αυτό τον κόσμο με όλα τα άλλα πράγματα και τα ζώα, ο Θεός είπε: «Ποιήσωμεν άνθρωπον κατ’ εικόνα ημετέραν και καθ’ ομοίωσιν» (Γεν. 1:26). Έτσι η εικόνα Του ζει μέσα μας, όπως γίνεται και με την ίδια την γέννησή μας. Αλλά τι σημαίνει «καθ’ ομοίωσιν»; Το «καθ’ ομοίωσιν» είναι ήδη ο σκοπός μας. Και ποια ομοίωση; Μία ομοίωση μόνο μερική; Ή μήπως βαθειά, μεγάλη και αιώνια; Αναντιρρήτως η δεύτερη υπόθεση είναι η ορθή. Ο άνθρωπος πλάσθηκε για να είναι μαζί με τον Θεό, σε ενότητα ζωής μεταξύ Θεού και ανθρώπου. Να, λοιπόν, αυτό που συνιστά το θέμα της εσχάτης και βαθύτερης θεολογίας μας, αλλά το οποίο δυστυχώς έχασαν οι άνθρωποι: το περιεχόμενο της έννοιας «καθ’ ομοίωσιν».

Πώς αντιδρά η υπόσταση αυτή, η οποία είναι κατ’ εικόνα της Υποστάσεως του ενσαρκωθέντος Υιού του Θεού; Πού διαμένει, ημέρα και νύκτα, το πνεύμα ενός τέτοιου ανθρώπου, οποιαδήποτε και αν είναι η δραστηριότητά του; Πώς φθάνει κάποιος στη γνώση αυτού του περιεχομένου της ομοιώσεως με τον Θεό;

Κυριακή 26 Ιουλίου 2026

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Παρασκευή - Ἡ ἡρωική παρθενομάρτυς τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας


ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ
 
Ἡ Ἐκκλησία μας ἔχει νὰ ἐπιδείξῃ «νέφος μαρτύρων», ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν, νέων καὶ γερόντων, εὐγενῶν καὶ ἀσήμων, πλουσίων καὶ φτωχῶν, ἐλευθέρων καὶ δούλων. Εἶναι οἱ καλλίμαχοι Μάρτυρες, οἱ ὁποῖοι κλήθηκαν ἀπὸ τίς περιστάσεις, νὰ δώσουν τὴ μαρτυρία τους γιὰ τὸν Ἐσταυρωμένο καὶ Ἀναστάντα Χριστό, ὡς τὸν μοναδικὸ Λυτρωτὴ τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. Τὴ μαρτυρία τους αὐτὴ ἐπισφράγισαν μὲ ἀπίστευτες ταλαιπωρίες, τὸ αἷμα τους, καὶ ἐν τέλει μὲ τὴν ἴδια του τὴ ζωή. Ἕνα τέτοιο εὔοσμο ἄνθος τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας εἶναι ἡ μεγαλομάρτυς καὶ παρθενομάρτυς ἁγία Παρασκευή.

Σοφία Μπεκρῆ: Νὰ Τὸν ἀφήσουμε νὰ μᾶς θρέψῃ!

 

Σοφία Μπεκρῆ, φιλόλογος-θεολόγος 

Ἕνα νέο θαῦμα τοῦ Κυρίου παρουσιάζει τὸ Εὐαγγέλιο τῆς Η’ Κυριακής Ματθαίου: τὸ θαῦμα τοῦ χορτασμοῦ τῶν πεντάκις χιλίων, χωρὶς γυναικῶν καὶ παιδίων, ὅπως τονίζει χαρακτηριστικὰ ὁ Εὐαγγελιστής (Ματθ., ιδ’ 14-22). Τὸ ἴδιο θαῦμα παρουσιάζουν καὶ οἱ ἄλλοι Εὐαγγελιστές, γεγονὸς πού, ὅπως ἔχουμε καὶ ἄλλοτε τονίσει, καταδεικνύει τὴν ἑνότητα τοῦ Εὐαγγελίου, μέσα ἀπὸ τὴν διαφορετικότητά του, ἀφοῦ ὁ κάθε Εὐαγγελιστὴς φωτίζει μὲ τὸν δικό του τρόπο τὸ ὅλο γεγονός.

Μόλις ὁ Κύριος πληροφορήθηκε γιὰ τὸν ἀποκεφαλισμὸ τοῦ Ἰωάννου Προδρόμου, «ἀνεχώρησεν ἐν πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον κατ’ ἰδίαν καὶ οἱ ὄχλοι ἠκολούθησαν αὐτὸν πεζῇ ἀπὸ τῶν πόλεων.» (Ματθ., ιδ’ 13). Κατὰ τὴν συνήθειά Του, ὁ Κύριος ἀποσύρεται νὰ προσευχηθῇ ὕστερα ἀπὸ μιὰ κοπιαστικὴ ἡμέρα, ὥστε καὶ ὁ Ἴδιος νὰ ἀναπαυθῇ καὶ νὰ ἀνασυντάξ τὶς δυνάμεις Του καὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ ἔχουν τὸν χρόνο νὰ χωνέψουν καλύτερα τὰ διδάγματα τῆς ἡμέρας. Στὴν συγκεκριμένη περίπτωση, ὑπάρχει ἕνας ἰδιαίτερος λόγος: ὁ θάνατος τοῦ Προδρόμου, ποὺ μὲ τόσο ζῆλο εἶχε προεξαγγείλει τὴν ἔλευση τῆς βασιλείας Του, τόν «ἀναγκάζει» νὰ ἀποσυρθῇ στὰ ἴδια.

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Ματθ.14, 14-22] Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου «Η ΦΙΛΟΞΕΝΙΑ» [9-8-1992] [Β266]

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Ματθ. 14, 4-22]

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου

με θέμα:

«Η ΦΙΛΟΞΕΝΙΑ»

[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 9-8-1992]

[Β266]

Μετά τον αποκεφαλισμό του αγίου Ιωάννου του Βαπτιστού, αγαπητοί μου, ο Κύριος ανεχώρησε με τους μαθητάς Του και έφθασε με πλοίο σε μια ερημιά της λίμνης. Οι όχλοι, όμως, αντελήφθησαν πού μπορεί να πήγε -εννοείται το είδαν, εξάλλου η λίμνη είναι μικρή- και πεζοί έφθασαν στον έρημο, εκείνο, τόπο που ήταν ο Κύριος.

Όταν ο Κύριος τούς είδε, τους λυπήθηκε. Όλη την ημέρα τους εκήρυττε τον λόγον του Θεού. Και εθεράπευε κάθε άρρωστο που Του είχαν πάει. Άρχισε, όμως, να πέφτει ο ήλιος και σε λίγο θα νύχτωνε. Τότε οι μαθηταί λέγουν εις τον Κύριον: «ρημός στιν τόπος κα ρα δη παρλθεν· πόλυσον τος χλους, να πελθόντες ες τς κώμας γοράσωσιν αυτος βρώματα». Δηλαδή: «Ο τόπος είναι έρημος. Δεν υπάρχουν καταστήματα, δεν υπάρχουν χωριά και πόλεις. Και η ώρα πέρασε. Απόλυσε, λοιπόν, τους όχλους, δηλαδή πες τους να φύγουν, ώστε απελθόντες, πηγαίνοντες εις τας κώμας, στα χωριά, να αγοράσουν κάτι να φάνε». Όλη μέρα ήσαν εκεί νηστικοί. Ήδη οι μαθηταί άρχισαν να ανησυχούν, αφού μόνον οι άνδρες, όπως μας λέγει ο Ευαγγελιστής Ματθαίος, ήσαν πέντε χιλιάδες άνθρωποι! Μόνον οι άνδρες.

π. Γεώργιος Μεταλληνός: ΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ Η ΣΟΦΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ

Ἀποστολικό ἀνάγνωσμα (Α΄ Κορ. α΄ 10-17)  

«οὐκ ἐν σοφίᾳ λόγου, ἵνα μή κενωθῇ ὁ σταυρός τοῦ Χριστοῦ»

 

Τό κήρυγμα τοῦ Ἀπ. Παύλου ἦταν ὁ Σταυρωμένος Χριστός (Α΄Κορ. β΄2).

Ὁ Παῦλος ἐκήρυττε γυμνή τήν Ἀλήθεια, χωρίς νά χρησιμοποιεῖ σοφά καί πειστικά ἐπιχειρήματα ἀνθρώπινης λογικῆς, ἀλλά μόνη τήν ἀποδεικτική δύναμη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἔτσι τό κήρυγμα τοῦ Σταυροῦ δέν ἐκενοῦτο· δέν ἔχανε τή δύναμή Του. 

Ἡ Δύση μᾶς ἔχει μάθει νά βλέπουμε τούς Πατέρες ὡς φιλοσόφους καί διανοητές. Ποτέ ὅμως οἱ ἅγιοι Πατέρες δέν θέλησαν νά εἶναι φιλόσοφοι καί στοχαστές. Ἡ θεολογία τους δέν εἶναι καρπός φιλοσοφικῆς (μεταφυσικῆς) ἀναζητήσεως ἤ εὐσεβιστικῶν σκέψεων πάνω στή Βίβλο, ἀλλά καρπός τῆς ἁγιοπνευματικῆς τους ἐμπειρίας, τοῦ φωτισμοῦ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, πού ἐνοικεῖ μέσα τους. Θεολογοῦν μέ τή χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Κατά τόν ἅγιο Γρηγόριο τόν Θεολόγο οἱ ἅγιοι Πατέρες θεολογοῦν «ἁλιευτικῶς (ὅπως οἱ ψαράδες Ἀπόστολοι, δηλαδή), οὐκ ἀριστοτελικῶς».

Σοφία Μπεκρῆ: Ἡ Ἁγία Παρασκευὴ μέσα ἀπὸ τὸ Ἀπολυτίκιό της

 
 
Σοφία Μπεκρῆ, φιλόλογος-θεολόγος 

Γνωστὸς ὁ βίος τῆς Ἁγίας Παρασκευῆς καὶ θαυμαστὴ ἡ πολιτεία της. Ἐνήθλησε στερρῶς καὶ κέρδισε ἐπαξίως τὸν στέφανο τῆς θείας δόξης, αὐτὸν ποὺ ἀποδίδει ὁ Κύριος σ’ ὅλους ὅσους ἀγωνίστηκαν «τὸν ἀγῶνα τὸν καλόν» καὶ ὁλοκλήρωσαν μὲ ἐπιτυχία τὴν πορεία των (Τιμ. Β’, δ’ 5-8).

Ἔτσι, λοιπόν, ὁ ὑμνογράφος, τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα δὲν γνωρίζομε, ἐμπνεόμενος ἀπὸ τὸ παράδειγμα τῆς Ἁγίας, συνέθεσε τὸ Ἀπολυτίκιό της, πλούσιο σὲ ἔκφραση καὶ βαθὺ σὲ θεολογικὸ περιεχόμενο. Ἀξίζει, θεωροῦμε, νὰ τὸ προσεγγίσωμε καὶ νὰ προσπαθήσωμε νὰ τὸ κατανοήσωμε, δεδομένου ὅτι πρόκειται, κατὰ κοινὴ ὁμολογία, γιὰ ἕνα ἀπὸ τὰ δυσκολώτερα Ἀπολυτίκια.

Ὅσο περισσότερο, ὅμως, ἐμβαθύνει κανεὶς στὴν ὑπέροχη γλῶσσα του καὶ διεισδύει στὰ πυκνά του νοήματα, τόσο μεγαλύτερη ὠφέλεια ἀποκομίζει καὶ ὁ ἴδιος καὶ ἔτσι ὁδηγεῖται καλύτερα στὴν μίμηση τῆς Ἁγίας, πρᾶγμα τὸ ὁποῖο ἀποτελεῖ, ἐξ ἄλλου, καὶ τὸν στόχο κάθε Χριστιανοῦ: «μνήμη Ἁγίου, μίμησις Ἁγίου».

Τό Εὐαγγέλιο καί ὁ Ἀπόστολος τῆς Κυριακῆς Η΄ Ματθαίου († Παρασκευῆς ὁσιομάρτυρος) 26 Ἰουλίου 2026

 

Ἑωθινόν  
 
Ἦχος βαρύς - Ἑωθινόν Η´
ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ Κ´ 11 - 18

11 Μαρία δὲ εἱστήκει πρὸς τῷ μνημείῳ κλαίουσα ἔξω. 12 ὡς οὖν ἔκλαιε, παρέκυψεν εἰς τὸ μνημεῖον καὶ θεωρεῖ δύο ἀγγέλους ἐν λευκοῖς καθεζομένους ἕνα πρὸς τῇ κεφαλῇ καὶ ἕνα πρὸς τοῖς ποσίν, ὅπου ἔκειτο τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ. 13 καὶ λέγουσιν αὐτῇ ἐκεῖνοι· Γύναι, τί κλαίεις; λέγει αὐτοῖς· Ὅτι ἦραν τὸν Κύριόν μου, καὶ οὐκ οἶδα ποῦ ἔθηκαν αὐτόν. 14 καὶ ταῦτα εἰποῦσα ἐστράφη εἰς τὰ ὀπίσω, καὶ θεωρεῖ τὸν Ἰησοῦν ἑστῶτα, καὶ οὐκ ᾔδει ὅτι Ἰησοῦς ἐστι. 15 λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς· Γύναι, τί κλαίεις; τίνα ζητεῖς; ἐκείνη δοκοῦσα ὅτι ὁ κηπουρός ἐστι, λέγει αὐτῷ· Κύριε, εἰ σὺ ἐβάστασας αὐτόν, εἰπέ μοι ποῦ ἔθηκας αὐτόν, κἀγὼ αὐτὸν ἀρῶ. 16 λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς· Μαρία. στραφεῖσα ἐκείνη λέγει αὐτῷ· Ραββουνί, ὃ λέγεται, διδάσκαλε. 17 λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς· Μή μου ἅπτου· οὔπω γὰρ ἀναβέβηκα πρὸς τὸν πατέρα μου· πορεύου δὲ πρὸς τοὺς ἀδελφούς μου καὶ εἰπὲ αὐτοῖς· ἀναβαίνω πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ πατέρα ὑμῶν, καὶ Θεόν μου καὶ Θεὸν ὑμῶν. 18 ἔρχεται Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ ἀπαγγέλλουσα τοῖς μαθηταῖς ὅτι ἑώρακε τὸν Κύριον, καὶ ταῦτα εἶπεν αὐτῇ.

Σάββατο 25 Ιουλίου 2026

Σοφία Μπεκρῆ: Ἡ «μεγάθυμος» διακόνισσα Ὀλυμπιὰς

 

Σοφία Μπεκρῆ, φιλόλογος-θεολόγος  

«Χαίροις, Ὀλυμπιάς, ἐναρέτων ἔργων ὑποτύπωσις ἀληθής», ἀναφωνεῖ ὁ ὑμνογράφος, καὶ ἐμεῖς, ὁ λαὸς τοῦ Κυρίου, καλούμαστε νὰ τιμήσωμε, κάθε χρόνο, στὶς 25 Ἰουλίου, τὴν ἀρχοντικὴ διακόνισσα Ὀλυμπιάδα, ποὺ λάμπρυνε τὴν Ἐκκλησία μὲ τὴν εὐσέβεια καὶ τὰ ἀγαθά της ἔργα.

Γόνος εὐσεβοῦς καὶ ἀρχοντικῆς οἰκογενείας τοῦ Βυζαντίου ἡ Ὀλυμπιάδα -γεννήθηκε μεταξὺ 365 & 368- ἔμεινε ἀπὸ μικρὴ ὀρφανή, γεγονὸς ποὺ τραυμάτισε τὴν εὐαίσθητη ψυχή της. Εἶχε ὡστόσο τὴν εὐλογία νὰ ἀνατραφ μέσα σὲ ἕνα καλλιεργημένο περιβάλλον καὶ νὰ συναναστραφ μὲ σεβαστὲς μορφές, ὅπως τοῦ Γρηγορίου Θεολόγου, ὅταν ἐκεῖνος διέμεινε στὴν Κωνσταντινούπολη (379-381), στὸ σπίτι τῆς ἐξαδέλφης του Θεοδοσίας, ποὺ εἶχε ἀναλάβει τὴν διαπαιδαγώγηση τῆς μικρῆς Ὀλυμπιάδος. Πολὺ τρυφερὴ ἡ σχέση ποὺ ἀναπτύχθηκε ἀνάμεσα στὰ δύο πρόσωπα, ὅπως διαπιστώνεται καὶ ἀπὸ τὴν ἐπιστολὴ ποὺ ἔστειλε ὁ πνευματικὸς πατὴρ Γρηγόριος ὡς δῶρο στὸν γάμο της «κόρης» του, ὅπως τὴν ἀποκαλεῖ, Ὀλυμπιάδος, μέ -διαχρονικές- συμβουλὲς γιὰ μιὰ ἐπιτυχημένη συζυγία (βλ. Γρηγορίου Θεολόγου, Ἔπη, Παραινετικὸν πρὸς Ὀλυμπιάδα, 2, 6 PG 37, 1542-1550).

π. Γεώργιος Μεταλληνός: Η ΛΗΣΜΟΝΗΜΕΝΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ

«Ὁ δέ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς· Οὐ χρείαν ἔχουσιν ἀπελθεῖν· δότε αὐτοῖς ὑμεῖς φαγεῖν»

Τό πρῶτο μήνυμα τοῦ παραδείγματος τοῦ Χριστοῦ ( τό θαυμαστό γεγονός τῆς διατροφῆς τῶν πεντακισχιλίων στήν ἔρημο) νομίζουμε πώς εἶναι ἡ ὑποχρέωση τῆς Ἐκκλησίας, ὡς σώματος Χριστοῦ, ἐν Χριστῷ δηλαδή κοινωνίας, νά ἀγκαλιάσει ὅλο τόν ἄνθρωπο καί ὅλα τά προβλήματά του, πνευματικά καί ὑλικά. Τίποτε δέν μένει ἔξω ἀπό τό ἐνδιαφέρον τοῦ Χριστοῦ. Ἄρα τίποτε δέν πρέπει νά μένει ἔξω ἀπό τό ἐνδιαφέρον τῆς Ἐκκλησίας του.

Ἐδῶ θά ἐπισημάνουμε μερικά σφάλματά μας πού ἐξ αἰτίας τῶν ἱστορικῶν συνθηκῶν ἔγιναν πιά καί γιά τήν Ὀρθοδοξία καθεστώς.

α) Περιορίζουμε τόν Χριστό μόνο στά πνευματικά ζητήματα. Στήν κατακόρυφη διάσταση. Ἔτσι δημιουργεῖται ὁ ἀστοχριστιανισμός. Μιά τέτοια μορφή χριστιανισμοῦ, μονομερής ἤ μᾶλλον μονοφυσιτική, δίνει τό δικαίωμα νά κατηγορεῖται ὁ χριστιανισμός σάν τό «ὄπιο τοῦ λαοῦ».

Νεότερες υπηρεσίες του Ανθίμου Αλεξανδρουπόλεως στον Οικουμενισμό και τη Νέα Τάξη Πραγμάτων.

 

23 Ιουλίου 2026, Μνήμη Προφήτη Ιεζεκιήλ

«Οὐκ ἐκάθισα μετὰ συνεδρίου ματαιότητος καὶ μετὰ παρανομούντων οὐ μὴ εἰσέλθω· ἐμίσησα ἐκκλησίαν πονηρευομένων καὶ μετὰ ἀσεβῶν οὐ μὴ καθίσω.» Ψαλμός κε’, 4-5.

Μέρος Α’

«Αδέλφια, απλωθείτε, να φαινόμαστε πολλοί!»*

Σύμφωνα με πληροφορίες, το πρώτο συνέδριο του Διεθνούς Παρατηρητηρίου Θρησκευτικού Φονταμενταλισμού (ΔΠΘΦ) στην Αλεξανδρούπολη τον Ιούνιο του 2025 δεν είχε ιδιαίτερη επιτυχία, τουλάχιστον όσον αφορά την προσέλευση. Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε, αν αληθεύει η φήμη, ότι ο Άνθιμος πίεσε Κληρικούς του να παραστούν στο συνέδριο, προκειμένου να γεμίσουν λίγες περισσότερες καρέκλες. Αλλά ούτε και θα μας ξένιζε κάτι τέτοιο· αν δεν ντράπηκε να τους πιέσει να εμβολιαστούν επί κορωνο-χούντας, θα ντρεπόταν να τους πιέσει να παραστούν σε ένα συνέδριο του ιδρύματός του;

Το δεύτερο συνέδριο του ΔΠΘΦ στο Κολυμπάρι δε φαίνεται να ήταν περισσότερο επιτυχημένο. Οι φωτογραφίες επικεντρώνονται στους ομιλούντες και, όταν στρέφεται ο φακός προς τους ακροατές, βλέπουμε τα περισσότερα καθίσματα να είναι άδεια. Αλλά και πάλι, αυτό δεν εμπόδισε τον Αλεξανδρουπόλεως να μειδιά περιχαρής.

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Ματθ. 14, 14-22] Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου «Η ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΡΤΟΥ» [17-8-1986] [Β162]

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Ματθ. 14, 14-22]

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου

με θέμα:

«Η ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΡΤΟΥ»

[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 17-8-1986]

[Β162]

Σήμερα η Εκκλησία μας, αγαπητοί μου, κάνει μνεία του θαύματος του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, που αναφέρεται στον χορτασμό των πεντακισχιλίων. Κεντρικό σημείον του θαύματος είναι ο πολλαπλασιασμός των πέντε άρτων και ο χορτασμός πέντε χιλιάδων ανδρών, «χωρὶς γυναικῶν καὶ παιδίων», όπως μας αναφέρει ο ευαγγελιστής Ματθαίος. Και όπως σημειώνει ο ευαγγελιστής Ιωάννης για το ίδιο θαύμα, «το πλήθος που είδε το θαύμα, ζήτησε να ανακηρύξει τον Ιησούν βασιλέα». Αλλά ο Κύριος, επειδή και οι μαθηταί ήδη αντελήφθησαν το θέμα και είχαν δοκιμάσει έναν πειρασμόν έβαλε τους μαθητάς- ηνάγκασε τους μαθητάς να μπουν εις το πλοιάριον και να Τον περιμένουν εις την απέναντι όχθη της λίμνης, αυτός δε, διέλυσε τους όχλους. Ενόψει ακριβώς της επιθυμίας του πλήθους να Τον διακηρύξουν βασιλέα.

ΜΝΗΜΗ ΑΓΙΑΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΤΗΣ ΔΙΑΚΟΝΙΣΣΑΣ ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΝΙΣΣΑ 1

 

ΜΝΗΜΗ ΑΓΙΑΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΤΗΣ ΔΙΑΚΟΝΙΣΣΑΣ

ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΝΙΣΣΑ 1

Στην δέσποινά μου, την πλέον αξιοσέβαστη και θεοφιλέστατη, την διακόνισσα Ολυμπιάδα, ο επίσκοπος Ιωάννης εύχεται να χαίρεται εν Κυρίῳ.

Όσο εντείνονται οι πειρασμοί και αυξάνονται οι δοκιμασίες, τόσο αυξάνεται και η θεία παρηγοριά προς εμάς και τόσο πιο αισιόδοξες γίνονται οι ελπίδες μας για το μέλλον. Και τώρα όλα μάς έρχονται ευνοϊκά και ταξιδεύουμε με ούριο άνεμο2. Ποιος είδε ποτέ κάτι τέτοιο; Ποιος άκουσε κάτι παρόμοιο; Ύφαλοι και απότομα, κοφτερά βράχια, ανεμοστρόβιλοι και καταιγίδες ξεσπούν με τρομερή ορμή παντού γύρω μας· νύχτα χωρίς καθόλου φως φεγγαριού, βαθύ σκοτάδι, γκρεμοί απόκρημνοι και βράχοι ύπουλοι και απειλητικοί. Κι όμως, ενώ πλέουμε μέσα σε τέτοια θάλασσα, δεν βρισκόμαστε σε χειρότερη κατάσταση από εκείνους που κλυδωνίζονται ενώ βρίσκονται στο λιμάνι3.

Παρασκευή 24 Ιουλίου 2026

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Ματθ. 14,14-22] Ο ΙΕΡΟΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΥΜΑ ΤΟΥ ΧΟΡΤΑΣΜΟΥ ΤΩΝ ΠΕΝΤΑΚΙΣΧΙΛΙΩΝ

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Η΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ [:Ματθ. 14, 14-22]

Ο ΙΕΡΟΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ

ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΥΜΑ ΤΟΥ ΧΟΡΤΑΣΜΟΥ ΤΩΝ ΠΕΝΤΑΚΙΣΧΙΛΙΩΝ

«Ἀκούσας δὲ ὁ Ἰησοῦς ἀνεχώρησεν ἐκεῖθεν ἐν πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον κατ᾿ ἰδίαν· καἰ ἀκούσαντες οἱ ὄχλοι ἠκολούθησαν αὐτῷ πεζῇ ἀπὸ τῶν πόλεων(:Όταν λοιπόν τα άκουσε αυτά ο Ιησούς, αναχώρησε από εκεί με πλοίο σε κάποιον ερημικό τόπο, για να μείνει μόνος Του με τους μαθητές Του. Και όταν άκουσαν τα πλήθη του λαού ότι αποχώρησε σε ερημικό τόπο, Τον ακολούθησαν πεζοί από τις πόλεις)»[Ματθ. 14,13].

Πρόσεξε το ότι ο Κύριος σε κάθε περίπτωση αναχωρεί, και όταν παραδόθηκε ο Ιωάννης και όταν αποκεφαλίστηκε και όταν πληροφορήθηκαν οι Ιουδαίοι ότι οι μαθητές Του γίνονται όλο και περισσότεροι· διότι θέλει τα περισσότερα να τα τακτοποιεί κατά τρόπο πιο ανθρώπινο και να κινείται ως επί το πλείστον μέσα στα ανθρώπινα πλαίσια, επειδή δεν ήταν ακόμη καιρός να αποκαλύψει με σαφήνεια τη θεότητά Του. Για τον λόγο αυτόν και στους μαθητές Του έλεγε να μην πουν σε κανένα ότι Αυτός είναι ο Χριστός· διότι ήθελε αυτό να γίνει περισσότερο γνωστό μετά την Ανάστασή Του. Για τον λόγο αυτόν δεν ήταν αρχικά πολύ αυστηρός προς τους Ιουδαίους εκείνους που έδειξαν δυσπιστία, αλλά ήταν περισσότερο επιεικής.

ΜΝΗΜΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ [:Γαλ. 3, 23- 4, 5] ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ

 

ΜΝΗΜΗ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ [:Γαλ. 3, 23- 4, 5]

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ

«Πρὸ δὲ τοῦ ἐλθεῖν τὴν πίστιν ὑπὸ νόμον ἐφρουρούμεθα συγκεκλεισμένοι εἰς τὴν μέλλουσαν πίστιν ἀποκαλυφθῆναι(:Προτού όμως έλθει η νέα αυτή κατάσταση, στην οποία ισχύει πλέον η πίστη, ο νόμος μάς φρουρούσε κλεισμένους καλά, σαν να ήμασταν μέσα σε κάποιο φρούριο, για να καταφύγουμε έτσι στην πίστη που έμελλε να αποκαλυφτεί μετά από καιρό)» [Γαλ.3,23].

Είδες πώς παρέστησε σαφώς αυτά τα οποία είπαμε; Διότι με τις λέξεις «ἐφρουρούμεθα» και «συγκεκλεισμένοι» τίποτε άλλο δεν θέλει να δηλώσει, παρά την ασφάλεια η οποία δόθηκε από τις εντολές του νόμου. Διότι σαν να κρατούσε αυτούς μέσα σε ένα τείχος με τον φόβο και στο βίο τον σύμφωνο προς αυτόν, ο νόμος κρατούσε αυτούς στην πίστη.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Νεομάρτυς Θεόφιλος ἐκ Ζακύνθου

 
 
ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 
 
Οἱ Νεομάρτυρες ἀποτελοῦν ἕνα ἀπὸ τὰ μεγαλύτερα κεφάλαια τῆς ἱστορίας τῆς Ἐκκλησίας μας. Ὀνομάζονται Νεομάρτυρες ὅσοι ὁμολόγησαν τὸ Χριστὸ καὶ τὴν πίστη τους στὴν Ὀρθοδοξία καὶ ὑπέστησαν μαρτύρια καὶ θάνατο, ἀπὸ τὸ 1453 μέχρι σήμερα. Ἰδιαιτέρως στὰ μαῦρα χρόνια τῆς τουρκικῆς δουλείας, ὅπου οἱ ὑπόδουλοι Χριστιανοὶ εἶχαν νὰ διαλέξουν ἀνάμεσα στὸν βίαιο ἐξισλαμισμὸ καὶ τὸ μαρτυρικὸ θάνατο. Χιλιάδες Ὀρθόδοξοι Χριστιανοὶ προστέθηκαν στὰ ἑκατομμύρια τῶν Μαρτύρων τῶν ἀρχαίων καὶ μέσων χρόνων. 
 
Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ ἅγιος Νεομάρτυς Θεόφιλος. Γεννήθηκε στὴ Ζάκυνθο στὰ 1615 ἀπὸ φτωχιὰ οἰκογένεια. Δὲ γνωρίζουμε πολλὰ γιὰ τὴν παιδική του ἡλικία. Γνωρίζουμε ὅμως τὴν τυραννία, τὶς ταπεινώσεις καὶ τὶς πιέσεις γιὰ νὰ ἀπαρνηθοῦν οἱ Ὀρθόδοξοι Ἑπτανήσιοι τὴν πίστη τους καὶ νὰ ἀσπασθοῦν τὸν αἱρετικὸ παπισμό. Πολλοὶ εἰδικοὶ ὑποστηρίζουν πὼς ἡ ἐκκλησιαστικὴ κατάσταση στὰ ὑπόδουλα στοὺς Ἑνετοὺς Ἑπτάνησα ἦταν χειρότερη ἀπὸ τὴν ὑπόλοιπη Ἑλλάδα, ὅπου στοιχειωδῶς γινόταν ἀνεκτὴ ἡ ὀρθόδοξη πίστη ἀπὸ τοὺς κατακτητὲς Ὀθωμανούς. Φαίνεται πὼς ὁ μικρὸς Θεόφιλος ἀνῆκε σὲ οἰκογένεια συνειδητῶν Ὀρθοδόξων Ζακυνθινῶν, ὅπου γαλουχήθηκε μὲ τὰ νάματα τῆς ἀληθινῆς πίστης.