Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Μάρτυς Νέστωρ

 

 

(Ὁ θρίαμβος τῆς πίστεως ἐπὶ τῆς ἀνθρώπινης ἰσχύος) 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ὁ ἀπόστολος Παῦλος, γράφοντας στὸν ἀγαπημένο μαθητή του Τιμόθεο, τὸν προτρέπει νὰ ἀντιμετωπίσῃ μὲ γενναιότητα τὶς δοκιμασίες καὶ τοὺς διωγμοὺς τῆς ἐποχῆς του: «οὐ γὰρ ἔδωκεν ἡμῖν ὁ Θεὸς πνεῦμα δειλίας, ἀλλὰ δυνάμεως καὶ ἀγάπης καὶ σωφρονισμοῦ· μὴ οὖν ἐπαισχυνθῇς τὸ μαρτύριον τοῦ Κυρίου ἡμῶν... ἀλλὰ συγκακοπάθησον τῷ εὐαγγελὶῳ κατὰ δύναμιν Θεοῦ» (Β΄ Τιμ.1,7-8). Ἡ ἀποστολικὴ αὐτὴ παρακαταθήκη ὑπῆρξε ὁδηγὸς καὶ πηγὴ δυνάμεως γιὰ ὅλους τοὺς Μάρτυρες τῆς Ἐκκλησίας, οἱ ὁποῖοι δὲν ὑποχώρησαν μπροστὰ στὶς ἀπειλές, τὰ βασανιστήρια καὶ τὸν θάνατο, ἀλλὰ ὁμολόγησαν μὲ παρρησία τὸν Χριστό. Ἀνάμεσα σὲ αὐτοὺς ἐξέχουσα θέση κατέχει ὁ ἅγιος Μάρτυς Νέστωρ, ὁ γενναῖος ἀθλητὴς τῆς πίστεως καὶ συνεργὸς στὴ δόξα τοῦ ἁγίου μεγαλομάρτυρος Δημητρίου. 

Ὁ ἅγιος Νέστωρ καταγόταν ἀπὸ τὴ Θεσσαλονίκη, μία ἀπὸ τὶς σπουδαιότερες πόλεις τῆς Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας, ἡ ὁποία ἤδη ἀπὸ τὸν 1ο αἰῶνα εἶχε δεχθεῖ τὸ κήρυγμα τοῦ Ἀποστόλου Παύλου καὶ διέθετε ἀκμάζουσα χριστιανικὴ κοινότητα. Παρὰ τὴν πρόοδο τῆς Ἐκκλησίας, ἡ εἰδωλολατρία ἐξακολουθοῦσε νὰ κυριαρχῇ στὸν δημόσιο βίο, ὑποστηριζόμενη ἀπὸ τὸ ρωμαϊκὸ κράτος, τὸ ὁποῖο θεωροῦσε τὴν παραδοσιακὴ θρησκεία ἀπαραίτητο θεμέλιο τῆς κοινωνικῆς καὶ πολιτικῆς συνοχῆς. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ὁ Ἅγιος Δημήτριος - Ὁ ἡρωικὸς Μεγαλομάρτυρος τοῦ Χριστοῦ

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Οἱ Μάρτυρες κατέχουν τὴν πρωτοπορία στὴ χορεία τῶν ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας, διότι ἔδωσαν τὴ μαρτυρία τους γιὰ τὸ Χριστὸ καὶ τὴν ἐπισφράγισαν μὲ τὸ μαρτύριό τους. Ἀντάλλαξαν τὴ ζωή τους μὲ τὴν πίστη στὸν ἀληθινὸ Θεό, δίνοντας ἔμπρακτα τὸ παράδειγμα τοῦ πιὸ μεγάλου ἡρωισμοῦ στὴν ἱστορία τοῦ κόσμου, ἀψηφῶντας τοὺς φρικτοὺς διωγμοὺς τῶν εἰδωλολατρῶν.
 

Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ Μεγαλομάρτυς ἅγιος Δημήτριος. Γεννήθηκε καὶ ἔζησε στὴ Θεσσαλονίκη στὰ χρόνια τῶν αὐτοκρατόρων Διοκλητιανοῦ (284-304) καὶ Μαξιμιανοῦ (286-305), σὲ μιὰ ἐποχὴ ἐξαιρετικὰ δύσκολη γιὰ τὴν Ἐκκλησία, διότι στὰ χρόνια αὐτὰ εἶχαν ξεσπάσει οἱ φοβερότεροι διωγμοὶ κατὰ τῶν Χριστιανῶν, ὅπου ὁλόκληρα νέφη μαρτύρων ἔχυσαν τὸ αἷμα τους γιὰ τὴν πίστη τους στὸ Χριστό.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἄγιος Μεγαλομάρτυς Ἀρέθας καί οἱ σύν αὐτῷ Μάρτυρες

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ἡ σημερινὴ ἀραβικὴ χερσόνησος, πρὶν κατακτηθεῖ ἀπὸ τοὺς μουσουλμάνους, ἦταν γεμάτη ἀπὸ ἀκμάζουσες χριστιανικὲς κοινότητες. Τὸ ἴδιο καὶ ἡ ἀπέναντι ἀφρικανικὴ χώρα τῆς Αἰθιοπίας, ἡ ὁποία παραμένει ὡς τὰ σήμερα, ἡ μόνη χριστιανικὴ χώρα τῆς ἀφρικανικῆς ἠπείρου.
 

Στὰ χρόνια ποὺ βασίλευε στὸ Βυζάντιο ὁ αὐτοκράτορας Ἰουστῖνος Α' (518-527), ἦταν βασιλιᾶς τῆς Αἰθιοπίας ἕνας εὐσεβὴς ἡγεμόνας ὁ Ἐλεσβαάν. Ἀντίθετα στὴν ἀντίπερα Ὑεμένη, στὸ ἀρχαῖο βασίλειο τῆς Σαβᾶ, βασίλευε ἕνας τυραννικός, κακοῦργος καὶ αἱμοδιψὴς βασιλιᾶς, ὁ Δοῦ-Νοουάς. Εἶχε ἀσπασθεῖ τὸν Ἰουδαϊσμὸ καὶ εἶχε ἀλλάξει τὸ ὄνομά του σὲ Γιουσούφ. Μὲ τὴ βία καὶ τὸ δόλο κατόρθωσε νὰ ἐπιβληθῇ στὴν εὐρύτερη, λεγόμενη, Εὐδαίμων Ἀραβία καὶ νὰ σχηματίσῃ ἰσχυρὸ στρατό, ἐκστρατεύοντας κατὰ γειτονικῶν χριστιανικῶν πόλεων καὶ κοινοτήτων. Μισοῦσε θανάσιμα τοὺς Χριστιανοὺς καὶ εἶχε βάλει ὡς στόχο του νὰ ἐξαφανίσῃ τὴν χριστιανικὴ πίστη ἀπὸ τὸ βασίλειό του.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Ἰάκωβος ὁ Ἀδελφόθεος - Ὁ πρῶτος Ἐπίσκοπος Ἱεροσολύμων

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Μιὰ ἀπὸ τὶς σπουδαιότερες προσωπικότητες τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας ὑπῆρξε ὁ ἅγιος Ἰάκωβος ὁ Ἀδελφόθεος, πρῶτος ἐπίσκοπος τῆς Ἐκκλησίας τῶν Ἱεροσολύμων καὶ συγγραφέας τῆς ὁμωνύμου Καθολικῆς Ἐπιστολῆς τῆς Καινῆς Διαθήκης. 

Ἦταν Ἰουδαῖος τὴν καταγωγὴ καὶ σύμφωνα μὲ τὴν παράδοση, γιός τοῦ μνήστορος Ἰωσήφ, ὁ ὁποῖος ἦταν παντρεμένος πρὶν μνηστευθεῖ τὴν Παρθένο Μαρία καὶ εἶχε χηρέψει. Εἶχε δὲ ἑπτὰ παιδιά, τὸν Ἰάκωβο, τὸν Ἰωσή, τὸν Ἰούδα, τὸν Σίμωνα ἢ Συμεών, τὴν Ἐσθήρ, τὴν Μάρθα καὶ τὴ Σαλώμη, ἡ ὁποία ἀργότερα ἔγινε ἡ μητέρα τῶν ἀποστόλων Ἰακώβου καὶ Ἰωάννη. Ὁ Ἰωσὴφ μετὰ τὴ χηρεία του μνηστεύτηκε, κατὰ θεία οἰκονομία, τὴν Παρθένο Μαρία, γιὰ νὰ μεγαλώσῃ τὰ παιδιά του, ἀλλὰ κυρίως νὰ γίνῃ ὁ θετὸς πατέρας καὶ ὁ προστάτης τοῦ Κυρίου μας Ἰησοῦ Χριστοῦ. Γι’ αὐτὸ καὶ ὁ Ἰάκωβος ἀναφέρεται ὡς Ἀδελφόθεος, ἀφοῦ ἔζησαν μαζὶ κάτω ἀπὸ τὴν ἴδια στέγη σὰν ἀδέλφια. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Γεράσιμος - Ὁ νέος ἀσκητής τῆς Κεφαλονιᾶς

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ὁ μοναχισμὸς εἶναι ἕνας ἀπὸ τοὺς δύο δρόμους ποὺ μπορεῖ νὰ ἐπιλέξῃ ὁ Χριστιανὸς στὴν ζωή του, ἤτοι τὸν ἔγγαμο ἢ τὸν ἄγαμο βίο. Καὶ οἱ δύο αὐτοὶ δρόμοι εἶναι γιὰ τὴν Ἐκκλησία μας ἰσότιμοι καὶ εὐλογημένοι, καὶ ὁδηγοῦν ἐξίσου στὴ θέωση. Ὁ μοναχισμὸς εἶναι μιὰ δυναμικὴ παρουσία στὴ ζωὴ τῆς Ἐκκλησίας μας, τὸν ὁποῖο ἁγίασαν ἀμέτρητα πλήθη ὁσίων, ἐδῶ καὶ δύο χιλιάδες χρόνια. Ἕνας ἀπὸ τοὺς πολυάριθμους ἁγίους μοναχοὺς εἶναι καὶ ὁ ἅγιος Γεράσιμος, ὁ Νέος Ἀσκητής, ὁ ὁποῖος ἀναδείχτηκε ὡς μιὰ ἀπὸ τὶς σπουδαιότερες μοναστικὲς μορφὲς τῶν νεωτέρων χρόνων, ἐφάμιλλος τῶν μεγάλων μοναχῶν τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας.

Λάμπρος Σκόντζος: Ὁ Ἅγιος Εὐαγγελιστῆς Λουκᾶ

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

Οἱ τέσσερις Ἱεροὶ Εὐαγγελιστές, ὁ Ματθαῖος, ὁ Μᾶρκος, ὁ Λουκᾶς καὶ ὁ Ἰωάννης, κατέχουν ἰδιαίτερη τιμὴ μέσα στὴν Ἐκκλησία μας, διότι ἀξιώθηκαν νὰ γίνουν οἱ συγγραφεῖς τῶν τεσσάρων Εὐαγγελίων, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τοὺς τέσσερις στύλους, πάνω στοὺς ὁποίους στηρίζεται ἡ χριστιανική μας πίστη, μαζὶ μὲ τὰ ἄλλα βιβλία τῆς Καινῆς Διαθήκης καὶ τὴν Ἱερὰ Παράδοση. Στὸ ἄρθρο μας αὐτὸ θὰ ἀσχοληθοῦμε μὲ τὸν ἱερὸ εὐαγγελιστὴ Λουκᾶ.
 

Καταγόταν ἀπὸ τὴν Ἀντιόχεια τῆς Συρίας καὶ εἶχε ἑλληνικὴ καταγωγή. Ἦταν πολὺ μορφωμένος καὶ ἀσκοῦσε τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ. Γνώριζε ἄριστα τὴν ἑλληνικὴ γλῶσσα, ὅπως καὶ τὴν ἑβραϊκή. Αὐτὸ φαίνεται καθαρὰ ἀπὸ τὰ ἱερὰ συγγράμματά του, τὸ τρίτο Εὐαγγέλιο καὶ τὶς Πράξεις τῶν Ἀποστόλων, ὅπου κανένας ἄλλος συγγραφέας τῆς Καινῆς Διαθήκης δὲν μπορεῖ νὰ φθάσῃ τὴν καλλιέπεια τοῦ λόγου του. Παράλληλα ἦταν καὶ ἄριστος ζωγράφος. Σπούδασε στὴν Ἀλεξάνδρεια καὶ τὴν Ἀθήνα.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Μεγαλομάρτυς Λογγίνος ὁ ἑκαντόταρχος

 

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ  

 

Ἕνα ἀπὸ τὰ κύρια πρόσωπα τῆς Σταυρώσεως τοῦ Κυρίου ἦταν καὶ ὁ ἐπί κεφαλῆς τοῦ ρωμαϊκοῦ στρατιωτικοῦ ἀποσπάσματος Ἑκατόνταρχος, ὁ ὁποῖος εἶχε διαταχθεῖ ἀπὸ τὸν Ρωμαῖο ἐπίτροπο Πόντιο Πιλᾶτο νὰ ἐπιστατήσῃ στὴν σταύρωση τοῦ Ἰησοῦ. 

Τὰ ἱερὰ Εὐαγγέλια ἀναφέρονται στὸν Ρωμαῖο ἀξιωματικό, Ἑκατόνταρχο – Κεντυρίωνα, τὸν ἐπονομαζόμενο Λογγῖνο, τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα διέσωσε τὸ ἀπόκρυφο «Εὐαγγέλιο τοῦ Νικοδήμου». Τὸ ὄνομά του ἴσως προέρχεται ἀπὸ τὴν ἑλληνικὴ λέξη «λόγχη». Πρόκειται γιὰ μία συμπαθῆ καὶ ἐμβληματικὴ μορφή, ὁ ὁποῖος ἂν καὶ συνέβαλλε στὸ μαρτύριο τοῦ Χριστοῦ ἐκ καθήκοντος, μπόρεσε νὰ κατανοήσῃ τὸ ἄδικο πάθος Του καὶ νὰ διακηρύξῃ, κάτω ἀπὸ τὸ Σταυρό, τὴν θεότητά Του. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Συμεὼν ὁ Νέος Θεολόγος - Ὁ Μεγάλος μυστικὸς τῆς Ἐκκλησίας μας

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ἡ ὀρθόδοξη θεολογία μας δὲν εἶναι θεωρητικὸ σχῆμα καὶ δὲν ὑπάρχει γιὰ νὰ ἱκανοποιῇ τὴ διάνοιά μας, ἀλλὰ εἶναι βίωμα, τρόπος ζωῆς, μέθεξη τῆς Θεότητας καὶ κατὰ χάριν θέωση. Αὐτὴ εἶναι καὶ ἡ εἰδοποιὸς διαφορά της μὲ τὴ δυτικὴ καὶ γενικὰ τὴ θεολογία τῶν αἱρετικῶν, ἡ ὁποία ἱκανοποιεῖ διανοητικὰ σχήματα, δίνει τὴν ψευδαίσθηση τῆς δῆθεν πληρότητας τῆς ἀλήθειας καὶ γι’ αὐτὸ ὁδηγεῖ ἀπὸ κακοδοξία σὲ κακοδοξία καὶ ἀπὸ αἵρεση σὲ αἵρεση. Ἀντίθετα ἡ προσέγγιση τῆς θεολογίας τῆς Ἐκκλησίας μας ὡς ἐκκλησιαστικὸ βίωμα, ὡς κατὰ φύσιν τρόπο ὑπάρξεως, δὲ διδάσκει ἁπλᾶ τὴν ἀλήθεια, ἀλλὰ τὴν μεταποιεῖ σὲ μεταμόρφωση τῶν πιστῶν, μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἔχουν θεοπτία, ζωντανὴ αἴσθηση τῶν ἀκτίστων ἐνεργειῶν τοῦ Θεοῦ στὴν καθημερινή τους ζωή. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ τὸ βίωσαν οἱ ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας μας. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Διάκονος Φίλιππος καὶ Ἀπόστολος

 

  

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἕνα πολὺ σημαντικὸ γεγονὸς στὴν νεαρὴ ἐκκλησία ἦταν ἡ ἐκλογή τῶν ἑπτὰ διακόνων, ὅπως ἐξιστορεῖ ὁ εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς στὸ βιβλίο τῶν Πράξεων τῶν Ἀποστόλων (Πράξ. 6,1-6). Ἐκλέχτηκαν γιὰ νὰ προσφέρουν τὶς ὑπηρεσίες τους σὲ μία πολὺ σημαντικὴ δραστηριότητα ἀρχαίας ἐκκλησίας, τὴν κοινωνικὴ διακονία. Μιὰ πρωτόγνωρη πραγματικότητα στὸν ἀρχαῖο κόσμο, ἀπὸ τὸν ὁποῖο ἔλειπε ἡ κοινωνικὴ ἀντίληψη, ἡ ἀλληλοβοήθεια, ἡ θυσία γιὰ τὸν ἐνδεῆ συνάνθρωπο. 

Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς ἦταν καὶ ὁ Φίλιππος, ἀναφερόμενος δεύτερος στὴ σειρὰ μετὰ τὸν Στέφανο καὶ διακρινόμενος φυσικὰ ἀπὸ τὸν ἀπόστολο Φίλιππο. Ἐκλέχτηκε, μαζὶ μὲ τοὺς ὑπόλοιπους ἕξι, μετὰ ἀπὸ πρόταση τῶν 12 Ἀποστόλων, ἀπὸ τοὺς χριστιανοὺς τῆς Ἱερουσαλήμ, γιὰ νὰ βάλλουν τάξη καὶ νὰ διακονήσουν τὶς «ἀγάπες», δηλαδὴ τὰ κοινὰ τραπέζια, διότι, λόγῳ τῆς πλήθυνσης τῶν χριστιανῶν, «ἐγένετο γογγυσμὸς τῶν ῾Ελληνιστῶν πρὸς τοὺς Ἑβραίους, ὅτι παρεθεωροῦντο ἐν τῇ διακονίᾳ τῇ καθημερινῇ αἱ χῆραι αὐτῶν» (Πράξ. 6,1). Τὰ κοινὰ τραπέζια ἦταν ἡ πρώτη ἀπόδειξη ἀγάπης καὶ συναδέλφωσης τῶν πρώτων χριστιανῶν. Ἀλλὰ ἡ διακονία τους εἶχε ἐκταθεῖ σὲ ὅλους τοὺς τομεῖς τῆς κοινωνικῆς διακονίας, λαμβάνοντες, τρόπον τινά, ρόλο «ὑπουργῶν» στὴν χριστιανικὴ κοινωνία τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἀπόστολος Ἰάκωβος ὁ τοῦ Ἀλφαίου ἤ Μικρός

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Οἱ ἅγιοι ἀπόστολοι ἀποτελοῦν τὴν πλέον ἐκλεκτὴ χορεία τῶν ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας, διότι ἐκλέχτηκαν ἀπὸ τὸν Κύριό μας Ἰησοῦ Χριστὸ νὰ γίνουν οἱ συνεργάτες τοῦ ἐπὶ γῆς ἀπολυτρωτικοῦ Του ἔργου καὶ κατόπιν οἱ συνεχιστές του, ἀναγγέλλοντας τὸ Εὐαγγέλιο τῆς σωτηρίας στὰ πέρατα τοῦ κόσμου. 

Ἕνας ἀπὸ τοὺς ἀφοσιωμένους μαθητὲς ὑπῆρξε καὶ ὁ Ἰάκωβος ὁ ἐπονομαζόμενος ὁ τοῦ Ἀλφαίου, ἢ μικρός, γιὰ νὰ διακρίνεται ἀπὸ τὸν ἕτερο μαθητή, Ἰάκωβο τοῦ Ζεβεδαίου. 

 

Εἶναι γνωστὸ πὼς στὴν Καινὴ Διαθήκη τὸ ὄνομα Ἰάκωβος ἀναφέρεται συχνά, σὲ πρόσωπα τὰ ὁποῖα δροῦν κοντὰ στὸν Κύριο. Ἰάκωβος ἀποκαλεῖται ὁ ἀδελφὸς τοῦ εὐαγγελιστῆ Ἰωάννη καὶ γιοὶ τοῦ Ζεβεδαίου. Ὁ Ἰάκωβος ὁ πατέρας τοῦ Ἰούδα Θαδδαίου. Ὁ Ἰάκωβος ὁ Ἀδελφόθεος. Ὁ Ἰάκωβος ὁ τοῦ Ἀλφαίου ἢ μικρός. Γι’ αὐτὸ καὶ ἐπῆλθε μιὰ σύγχυση. Κάποιοι ταυτίζουν τὸν Ἰάκωβο τὸ μικρὸ μὲ τὸν πατέρα τοῦ Ἰούδα Θαδδαίου καὶ ἄλλοι τὸν ταυτίζουν μὲ τὸν Ἰάκωβο τὸν Ἀδελφόθεο. Ὅμως ἡ ἐκκλησιαστικὴ παράδοση διακρίνει αὐτὰ τὰ πρόσωπα καὶ ὡς ἐκ τούτου ὁ Ἰάκωβος ὁ τοῦ Ἀλφαίου ἢ μικρὸς εἶναι ξεχωριστὸ πρόσωπο. Ἐμεῖς ἀκολουθοῦμε, πρέπει νὰ δεχόμαστε, τὴν παράδοση τῆς Ἐκκλησίας μας.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Ἱερομάρτυς Πολυχρόνιος ὁ θαυματουργός

 

 ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἕνα ἀπὸ τὰ ἁπτὰ δείγματα τῆς ἁγιότητας εἶναι καὶ τὸ χάρισμα τῆς θαυματουργίας στοὺς ἁγίους μας. Αὐτοί, διὰ τῶν ἀκτίστων ἐνεργειῶν τοῦ Θεοῦ ἀξιώθηκαν νὰ θαυματουργοῦν καὶ νὰ δοξάζεται ἔτσι τὸ ἅγιο ὄνομα τοῦ Θεοῦ. Ἕνας ἀπὸ τοὺς θαυματουργοὺς ἁγίους τῆς Ἐκκλησίας μας εἶναι καὶ ὁ ἅγιος ἱερομάρτυς Πολυχρόνιος. 

Καταγόταν ἀπὸ τὴν ἐπαρχία Γαμφανίτιδα ἢ Γαμφάνη τῆς Μ. Ἀσίας, τῆς περιοχῆς τῶν Ἀλαμάνων καὶ ἔζησε τὸν 4ο αἰῶνα ὅταν βασίλευε ὁ Μέγας Κωνσταντῖνος. Ἦταν γόνος εὐγενῶν καὶ εὐσεβῶν γονέων. Ὁ πατέρας του ὀνομαζόταν Βαρδάνης, ἕνας εὐσεβὴς καὶ πλούσιος γεωργός. Μεγάλωσε σὲ σπίτι ὅπου καλλιεργοῦνταν ἡ εὐσέβεια καὶ οἱ ἀρετές. Οἱ πλούσιοι γονεῖς του φρόντισαν νὰ γεμίσουν τὴν ψυχή του μὲ πίστη στὸ Θεὸ καὶ τὸν δίδαξαν τὴν ἐνάρετη ζωή. Παράλληλα φρόντισαν νὰ λάβῃ σπουδαία μόρφωση καὶ νὰ ἐντρυφήσῃ στὰ ἱερὰ γράμματα. 

Λάμπρος Σκόντζος: Οἱ Ἅγιοι Μάρτυρες Σέργιος καί Βάκχος

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Οἱ Μάρτυρες ἀποτελοῦν τὴν πλέον ἐπίλεκτη καὶ ἐκλεκτὴ χορεία τῶν ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας, διότι μὲ τὴν ὁμολογία τους στὸ Χριστὸ ἀντάλλαξαν τὴ δόξα, τὶς τιμὲς καὶ τὰ ἀξιώματα τοῦ κόσμου μὲ τὴν πίστη τους στὸν ἀληθινὸ Θεό. Αὐτοὶ ὑπῆρξαν οἱ ἰσχυροὶ κυματοθραῦστες κατὰ τῶν λυσσαλέων ἐπιθέσεων κατὰ τῆς Ἐκκλησίας. Μὲ τὸ τίμιο αἷμα τους πότισαν τὸ δένδρο τῆς σώζουσας πίστης. Δύο ἀπὸ τοὺς μυριάδες Μάρτυρες ὑπῆρξαν οἱ ἅγιοι Σέργιος καὶ Βάκχος, ἀξιωματικοὶ τοῦ Ρωμαϊκοῦ στρατοῦ.

 
Καταγόταν ἀπὸ τὴ Ρώμη καὶ ἔζησαν στὰ χρόνια τοῦ αὐτοκράτορα Μαξιμιανοῦ (286-305). Καταγόταν ἀπὸ εὐγενεῖς οἰκογένειες καὶ εἶχαν λάβει σοβαρὴ μόρφωση. Ἡ ἀριστοκρατική τους καταγωγή τοὺς εὐνόησε νὰ κάνουν καριέρα στὸ ρωμαϊκὸ στρατό. Παρὰ τὸ νεαρὸ τῆς ἡλικίας τους εἶχαν ἀναχθεῖ σὲ ὑψηλὰ ἀξιώματα στὴ «Σχολὴ Κιντιλίων». Οἱ «Σχολὲς» ἦταν ἐπίλεκτες στρατιωτικὲς μονάδες, οἱ ὁποῖες εἶχαν καθιερωθεῖ ἀπὸ τὸν Διοκλητιανὸ (284-305) καὶ ὑπάγονταν κατ’ εὐθεῖαν στὸν αὐτοκράτορα. Λειτουργοῦσαν ὡς σώματα ὅπου ἐκπαιδεύονταν οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν ρωμαϊκῶν λεγεώνων. Γι’ αὐτὸ ὅσοι ὑπηρετοῦσαν σ’ αὐτές, ἐπιλέγονταν μὲ μεγάλη προσοχὴ καὶ ἐκτιμῶντο τὰ φυσικὰ καὶ πνευματικά τους πλεονεκτήματα καὶ οἱ σπάνιες στρατιωτικές τους ἱκανότητες. Οἱ δύο νέοι ἀξιωματικοὶ εἶχαν διαλεχτεῖ ἀνάμεσα σὲ χιλιάδες ἄλλους νέους γιὰ τὴν ἀξιοζήλευτη θέση τους στὴ «Σχολή». Ἔχοντας ἐπιδείξει ἀσυνήθιστη ἀνδρεία καὶ ἀρετή, σὲ σύντομο χρονικὸ διάστημα, ὁ μὲν Σέργιος εἶχε ὁριστῇ Πριμηκήριος, ὁ δὲ Βάκχος Σεκουνικήριος. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἀπόστολος Θωμᾶς - Ὁ δύσπιστος μαθητής τοῦ Κυρίου

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Τὴν πρώτη Κυριακὴ μετὰ τὴν Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου ἡ Ἐκκλησία μας τιμᾶ τὴ μνήμη τοῦ ἁγίου ἐνδόξου ἀποστόλου Θωμᾶ καὶ διαβάζεται στὶς ἐκκλησίες ἡ σχετικὴ περικοπὴ τῆς ψηλάφησης τοῦ Χριστοῦ ἀπὸ αὐτόν. Δὲν εἶναι τυχαία αὐτὴ ἡ ἐπιλογή. Ἔρχεται νὰ ἐπιβεβαιώσῃ, μαζὶ μὲ τὶς τόσες ἄλλες μαρτυρίες, ὅτι ὁ Κύριος ἀναστήθηκε ὄντως ἀπὸ τοὺς νεκρούς. Ὁ Θωμᾶς κατὰ θεία παραχώρηση ζήτησε νὰ ἔχῃ ἁπτὴ ἐμπειρία τῆς Ἀνάστασης τοῦ Χριστοῦ. Νὰ βάλῃ τὰ χέρια του «ἐπὶ τῶν τύπων τῶν ἥλων» καὶ νὰ πιστέψῃ στὸ ὑπέρτατο γεγονός. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Κυριακός ὁ ἀναχωρητής

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Πολλοὶ ἀπὸ τοὺς ὁσίους τῆς Ἐκκλησίας μας ἔχουν τὸν τίτλο τοῦ Ἀναχωρητῆ, κι᾿ αὐτὸ διότι εἶχαν πάρει τὴ μεγάλη ἀπόφαση νὰ ἀναχωρήσουν σωματικὰ ἀπὸ τὸν πτωτικὸ κόσμο στὶς ἐρήμους, ἀλλὰ ὅμως ψυχικὰ νὰ βρίσκονται κοντὰ στοὺς κοσμικούς, μὲ τὴν προσευχή τους. Ἕνας ἀπὸ τοὺς μεγάλους Ἀναχωρητὲς ὑπῆρξε καὶ ὁ ἅγιος Κυριακός, ὁ ὁποῖος πῆρε τὸ προσωνύμιο τοῦ Ἀναχωρητῆ.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Νεομάρτυς Ἀκυλίνα - Ἡ πανέφημη νύμφη τοῦ Χριστοῦ

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Μιὰ κατηγορία Νεομαρτύρων εἶναι καὶ τὰ νεαρὰ κορίτσια, τὰ ὁποῖα, παρὰ τὸ ἄωρο τῆς ἡλικίας τους, ὁμολόγησαν τὴν σώζουσα πίστη τους στὸ Χριστό, βασανίστηκαν καὶ ἔχασαν τὴ ζωή τους, ἀπὸ τὴν μανία τῶν ἀλλόθρησκων καὶ βαρβάρων τυράννων τούρκων. Μιὰ ἀπὸ αὐτὲς ὑπῆρξε ἡ ἁγία ἔνδοξος Νεομάρτυς Ἀκυλίνα ἀπὸ τὴ Θεσσαλονίκη. Μιὰ πραγματικὰ πανέφημη νύμφη τοῦ Χριστοῦ. Ἕνα εὔοσμο ἄνθος τοῦ χριστιανικοῦ λειμῶνα.
 

Γεννήθηκε στὸ χωριὸ Ζαγκλιβέρι τῆς Θεσσαλονίκης, στὴν ἐπαρχία Λαγκαδά, τὸ 1745, ὅπου σώζεται ὡς τὰ σήμερα, τὸ ἐρειπωμένο σπίτι της. Ὁ πατέρας της ὀνομαζόταν Γεώργιος, ἐνῶ τῆς μητέρας της ἀγνοοῦμε τὸ ὄνομα. Ἦταν χριστιανοὶ καὶ ζοῦσαν μιὰ συνηθισμένη ἀγροτικὴ ζωή. Ἡ Κόρη τους Ἀκυλίνα ζοῦσε μαζί τους καὶ εἶχε ριζώσει στὴν παιδικὴ ψυχή της τὴν πίστη στὸ Χριστό. Εἶχε δὲ ἀσυνήθιστη σωματικὴ ὀμορφιά.

Λάμπρος Σκόντζος: Ὁ Ἅγιος Νεομάρτυς Ίωάννης ὁ ἐξ Ἀγαρηνῶν. ὁ Βραχωρίτης

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἀνάμεσα στὴ χορεία τῶν Νεομαρτύρων τῆς Ἐκκλησίας μας ὑπάρχουν καὶ κάποιοι οἱ ὁποῖοι χαρακτηρίζονται: «ἐξ Ἀγαρηνῶν». Πρόκειται γιὰ πολλοὺς τούρκους μουσουλμάνους, οἱ ὁποῖοι, κατὰ τὴ διάρκεια τῆς τουρκοκρατίας, ἀσπάσθηκαν τὸν Χριστιανισμὸ καὶ ἀξιώθηκαν τοῦ μαρτυρίου.
 

Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ ἅγιος νεομάρτυρας Ἰωάννης ὁ ἐξ Ἀγαρηνῶν, ὁ Βραχωρίτης, τοῦρκος στὴν καταγωγή, γιὸς τοῦ φημισμένου Σεΐχη τῆς Κόνιτσας καὶ δερβίσης, δηλαδὴ θρησκευτικὸς ἀρχηγὸς καὶ δάσκαλος τῆς περιοχῆς. Γεννήθηκε περὶ τὸ 1780 στὴν Κόνιτσα καὶ ὀνομαζόταν Χασάν. Ὁ πλούσιος καὶ εὐγενὴς πατέρας του φρόντισε νὰ τοῦ ἐμπεδώσει τὶς ἀρχὲς τοῦ Ἰσλὰμ καὶ νὰ σπουδάσει κοντὰ σὲ ξακουσμένους ἱεροδιδασκάλους τοῦ Ἰσλάμ. Κατόπιν τὸν ἔστειλε στὰ Γιάννενα, ὅπου σὲ ἡλικία εἴκοσι ἐτῶν ἔγινε καὶ αὐτὸς δερβίσης. Ὁ Ἀλὴ Πασᾶς ἐκτίμησε τὰ χαρίσματά του καὶ τὶς ἱκανότητές του καὶ τὸν ἔστειλε στὸν διοικητὴ τῆς Αἰτωλοακαρνανίας Γιουσοὺφ Ἀράπη, νὰ ὑπηρετήση στὴν αὐλή του, στὸ Βραχώρι (σημερινὸ Ἀγρίνιο), ὡς δερβίσης. Ἐκεῖνος τὸν δέχτηκε μὲ χαρά, διότι ἦταν καὶ φίλος τοῦ πατέρα του, ἀναθέτοντάς του τὴν θρησκευτικὴ ἐπιστασία τῆς περιοχῆς, διδάσκοντας τὸ Κοράνιο καὶ στηρίζοντας τοὺς μουσουλμάνους.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Πουλχερία - Ἡ εὐσεβὴς Αὐγούστα τοῦ Βυζαντίου

 

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ἀνάμεσα στὴ χορεία τῶν ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας ὑπάρχουν καὶ πολλοὶ βασιλεῖς, αὐτοκράτορες καὶ μέλη τῶν ἀνακτόρων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀλλοτριώθηκαν ἀπὸ τὴν ἐξουσία. Ἐνέταξαν τὴν ἐγκόσμια δόξα στὴ δόξα τοῦ Θεοῦ καὶ στὴ διακονία τῆς Ἐκκλησίας. Γι’ αὐτὸ καὶ ἀνακηρύχτηκαν ἅγιοι γιὰ τὴν προσφορά τους στὸ ἐκκλησιαστικὸ σῶμα. Μιὰ ἀπὸ αὐτοὺς ὑπῆρξε καὶ ἡ ἁγία Πουλχερία, ἡ εὐσεβὴς Αὐγούστα τοῦ Βυζαντίου. 

Γεννήθηκε στὴν Κωνσταντινούπολη τὸ 399. Ἦταν ἡ μεγαλύτερη κόρη τοῦ αὐτοκράτορα Ἀρκαδίου (395-408) καὶ τῆς Εὐδοξίας καὶ ἀδελφὴ τοῦ Θεοδοσίου Β΄ (408-450). Εἶχε δὲ τὴν τιμὴ νὰ λάβῃ τὸ ἅγιο Βάπτισμα ἀπὸ τὸν ἱερὸ Χρυσόστομο. Ἂν καὶ βρέθηκε μέσα στὴν χλιδὴ τῶν ἀνακτόρων καὶ συναναστρέφονταν καὶ μὲ ραδιούργους παλατιανούς, εἶχε καλλιεργήσει στὴν ψυχή της βαθειὰ πίστη στὸ Θεὸ καὶ ἀπόκτησε σπάνιες ἀρετές. 

Λάμπρος Σκόντζος: Οἱ Ἅγιοι Θεοπάτορες Ἰωακείμ καὶ Ἄννα

 

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Σημαντικὴ τιμητικὴ θέση στὸ ἁγιολόγιο τῆς Ἐκκλησίας μας κατέχουν οἱ ἅγιοι Ἰωακεὶμ καὶ ἡ Ἄννα, ὁ προπάτορας καὶ ἡ προμήτορα τοῦ Κυρίου μας Ἰησοῦ Χριστοῦ. Σὲ κάθε σχεδὸν ἱερὴ ἀκολουθία γίνεται ξεχωριστὴ ἀναφορὰ στὰ σεπτά τους πρόσωπα, ἐπιζητῶντας οἱ λειτουργοὶ τὶς πρεσβεῖες τους στὸν Θεό. Εἶναι οἱ γονεῖς τῆς Θεομήτορος, οἱ ὁποῖοι ἀξιώθηκαν νὰ γεννήσουν τὴ Μητέρα τοῦ Θεοῦ γιὰ νὰ πραγματοποιηθῇ τὸ σχέδιο τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. 

Οἱ πληροφορίες μας γι’ αὐτοὺς προέρχονται ἀποκλειστικὰ ἀπὸ τὴν Ἱερὰ Παράδοση, καθότι δὲν ἀναφέρει τίποτε ἡ Καινὴ Διαθήκη. Ὅμως γιὰ μᾶς τοὺς Ὀρθοδόξους ἡ Ἱερὰ Παράδοση εἶναι τὸ ἴδιο ἔγκυρη καὶ ἀξιόπιστη μὲ τὴν Ἁγία Γραφή, διότι ἡ αὐτοσυνειδησία τῆς Ἐκκλησίας μας διέσωσε μὲ σεβασμὸ ὅ, τι δὲν καταγράφηκε ἀπὸ τοὺς Ἱεροὺς Συγγραφεῖς στὰ καινοδιαθηκικὰ κείμενα. Φρόντισαν οἱ ἀρχαῖοι Πατέρες καὶ ὁ πιστὸς λαός, νὰ διασώσουν, σὺν τοῖς ἄλλοις, καὶ τὴν ἄγραφη παράδοση σχετικὰ μὲ τοὺς κατὰ σάρκα παπποῦ καὶ γιαγιὰ τοῦ Κυρίου μας. Μέρος αὐτῆς τῆς παράδοσης ἔχει καταγραφεῖ στὴ λεγόμενη «ἀπόκρυφη γραμματεία» τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας. Εἰδικὰ γιὰ τὸν προπάτορα καὶ προμήτορα τοῦ Κυρίου κάνει ἐκτενῆ λόγο τὸ λεγόμενο ἀπόκρυφο «Πρωτοευαγγέλιο τοῦ Ἰακώβου». 

Λάμπρος Σκόντζος: «Ἡ στείρα τίκτει τὴν Θεοτόκον καὶ τροφὸν τῆς ζωῆς ἡμῶν»

 

(Ἀναφορὰ στὸ περιεχόμενο καὶ τὰ νοήματα τῆς ἑορτῆς του Γενεσίου τῆς Θεοτόκου) 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Στὴν ἀρχὴ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους, τὸ ὁποῖο ἀρχίζει τὴν 1η Σεπτεμβρίου, ὅρισε ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία, τὴν 8η τοῦ αὐτοῦ μηνός, νὰ ἑορτάζουμε τὴν μεγάλη θεομητορικὴ ἑορτή τοῦ Γενεσίου τῆς Θεοτόκου. Δὲν ὁρίστηκε τυχαῖα ὁ ἑορτασμός της αὐτὴ τὴν περίοδο, ὡς πρώτη ἀπὸ ὅλες τὶς μεγάλες ἑορτὲς τοῦ ἔτους, διότι ἡ ὑπερφυσικὴ καὶ θαυματουργικὴ γέννηση τῆς Παναγίας μας ἀποτελεῖ τὴν ἀπαρχὴ τῆς ὑλοποιήσεως τοῦ θείου σχεδίου γιὰ τὴ σωτηρία τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. 

Ὁ πιστὸς λαός μας, χωρὶς νὰ γνωρίζῃ θεολογία καὶ ὁρμώμενος ἀπὸ τὸ ὀρθόδοξο αἰσθητήριο τῆς βαθειᾶς του πίστης, ἀντιλαμβάνεται τὴ σπουδαιότητα αὐτοῦ τοῦ μεγάλου γεγονότος καὶ γι’ αὐτὸ ἑορτάζει μὲ κάθε λαμπρότητα τὴ μεγάλη ἑορτή. Γιορτάζει τὴ γέννηση τῆς ἁγιότερης ἀνθρώπινης ὕπαρξης, τῆς ἁγνότερης καὶ καθαρότερης γυναίκας, ἡ ὁποία ἐπιλέχτηκε ἀπὸ τὴ Θεία Πρόνοια νὰ γίνῃ ἡ Μητέρα τοῦ Θεοῦ καὶ τὸ μέσον τῆς σωτηρίας τοῦ κόσμου. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Κασσιανή ἡ μεγάλη ποιήτρια τοῦ Βυζαντίου

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ἡ γυναῖκα καταξιώθηκε, γιὰ πρώτη φορά, στὸν Χριστιανισμὸ καὶ ἀναδείχτηκε ὡς ἰσότιμο, μὲ τὸν ἄνδρα, ἀνθρώπινο πρόσωπο. Τρανὴ ἀπόδειξη ἡ ἀνάδειξη μυριάδων ἁγίων γυναικῶν, οἱ ὁποῖες συναγωνίστηκαν ἐπάξια τοὺς ἄνδρες ἁγίους σὲ ἁγιότητα καὶ ἀξιοσύνη. Μιὰ ἀπὸ αὐτὲς ὑπῆρξε ἡ ἁγία Κασσιανή, ἡ λόγια μοναχή, ἡ φημισμένη ποιήτρια καὶ ὑμνογράφος τοῦ Βυζαντίου. 

Τὸ ὄνομά της ἀπαντᾶται ὡς Κασσιανὴ ἢ Κάσ(σ)ία, ἢ Εἰκασία, ἢ Ἰκασία. Γεννήθηκε περὶ τὸ 805 – 810 στὴν Κωνσταντινούπολη ἀπὸ οἰκογένεια ἐπιφανῶν φεουδαρχῶν. Ὁ πατέρας της ἦταν ἐξέχον μέλος τῆς αὐτοκρατορικῆς αὐλῆς καὶ εἶχε τὸν τίτλο τοῦ Κανδιδάτου. Οἱ γονεῖς της φρόντισαν νὰ τῆς παράσχουν λαμπρὲς σπουδές. Ἡ ὑψηλή της μόρφωση, ἡ σπάνια ὀμορφιά της καὶ τὰ σωματικὰ καὶ ψυχικά της χαρίσματα, τὴν ἀνέδειξαν ὡς μιὰ ἀπὸ τὶς πλέον χαρισματικὲς κοπέλες τοῦ Βυζαντίου καὶ περιζήτητη νύφη γιὰ τοὺς εὐγενεῖς νέους τῆς Βασιλεύουσας. Οἱ βιογράφοι της Συμεὼν ὁ Μεταφραστής, Γεώργιος Ἁμαρτωλὸς καὶ Λέων ὁ Γραμματικός, ἀναφέρουν πὼς ὑπῆρξε ὑποψήφια νύφη τοῦ αὐτοκράτορα Θεόφιλου (829-842). Σύμφωνα μὲ τὸ χρονικό, ἡ μητέρα τοῦ Θεόφιλου Εὐφροσύνη ὀργάνωσε τελετὴ ἐπιλογῆς νύφης γιὰ τὸν αὐτοκράτορα στὸ παλάτι, στὴν ὁποία πῆρε μέρος καὶ ἡ ὄμορφη καὶ καλλιεργημένη ἀρχοντοπούλα Κασσιανή. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ τοποθετεῖται ἀνάμεσα στὰ ἔτη 821 – 830. Σύμφωνα μὲ τὸ τελετουργικό, περνοῦσαν μπροστὰ ἀπὸ τὸν αὐτοκράτορα οἱ ὑποψήφιες νύφες καὶ ὁ αὐτοκράτορας ἐξέταζε τὴν ἐξωτερική τους ἐμφάνιση καὶ τὴν πνευματική τους καλλιέργεια. Ὅταν κατέληγε, ἔδινε ἕνα χρυσὸ μῆλο στὴν ὑποψήφια τῆς ἀρεσκείας του.