Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Γρηγόριος Ε΄ - Ὁ Ἱερομάρτυς καί Ἐθνομάρτυς

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Τὸ πρωτόθρονο καὶ σεβάσμιο Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο ἔχει νὰ ἐπιδείξει μιὰ πλειάδα Πατριαρχῶν, οἱ ὁποῖοι κοσμοῦν τὸ ἁγιολόγιο τῆς Ἐκκλησίας μας. Ἀνάμεσά τους ὁ ἡρωικὸς ἱερομάρτυρας καὶ ἐθνομάρτυρας ἅγιος Γρηγόριος Ε΄. Πρόκειται γιὰ μιὰ ἀπὸ τίς ἡρωικότερες μορφὲς τοῦ Γένους μας, ὁ ὁποῖος διέπρεψε καὶ ὡς λαμπρὸς ἐκκλησιαστικὸς ἄνδρας καὶ ὡς συνεπὴς ἐθνικὸς ἡγέτης.
 

Γεννήθηκε στὴ Δημητσάνα τὸ 1745 ἀπὸ τὸν Ἰωάννη καὶ τὴν Ἀσημίνα Ἀγγελόπουλου. Τὸ βαπτιστικό του ὄνομα ἦταν Γεώργιος. Τὸ 1767 πῆγε στὴ Σμύρνη κοντὰ στὸ θεῖο του Μελέτιο, ὅπου φοίτησε στὴν ἐκεῖ περίφημη Εὐαγγελικὴ Σχολή. Μετὰ παρακολούθησε ἀνώτερα μαθήματα στὴν Πάτμο ἀπὸ τὸν Δανιὴλ Κεραμέα. Ἀφοῦ ὁλοκλήρωσε τίς σπουδές του γύρισε στὴ Μονὴ τῶν Στροφάδων, ὅπου ἐκάρῃ μοναχός, λαμβάνοντας τὸ μοναχικὸ ὄνομα Γρηγόριος. Ἀργότερα τὸν κάλεσε ὁ Μητροπολίτης Σμύρνης Προκόπιος, ὁ ὁποῖος τὸν χειροτόνησε διάκονο καὶ στὴ συνέχεια πρεσβύτερο, ἐπιδεικνύοντας μεγάλο ἱεραποστολικὸ ζῆλο καὶ ἀσκῶντας τεράστιο φιλανθρωπικὸ ἔργο. Ἡ φήμη του ὡς ἀνερχόμενη σπουδαία ἐκκλησιαστικὴ προσωπικότητα δὲν ἄργησε νὰ φανεῖ.

Λάμπρος Σκόντζος: «Ἐσταυρώθης δι᾿ ἐμέ, ἵνα ἐμοί πηγάσης τήν ἄφεσιν»

(Θεολογικὸ σχόλιο στὸ περιεχόμενο καὶ τὰ νοήματα τῆς Μεγάλης Παρασκευῆς)

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

«Τὴ Ἁγία καὶ Μεγάλη Παρασκευὴ τὰ ἅγια καὶ σωτήρια καὶ φρικτὰ Πάθη τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐπιτελοῦμεν· τοὺς ἐμπτυσμούς, τὰ ραπίσματα, τὰ κολαφίσματα, τὰς ὕβρεις, τοὺς γέλωτας, τὴν πορφυρᾶν χλαίναν, τὸν κάλαμον, τὸν σπόγγον, τὸ ὄξος, τοὺς ἥλους, τὴν λόγχην καὶ πρὸ πάντων τὸν σταυρὸν καὶ τὸν θάνατον, ἅ δι᾿ ἡμᾶς κατεδέξατο· ἔτι δὲ καί τὴν τοῦ εὐγνώμονος λῃστοῦ, τοῦ συσταυρωθέντος αὐτῷ, σωτήριον ἐν τῷ σταυρῷ ὁμολογίαν». Τὸ ἱερὸ συναξάρι τῆς ἁγίας αὐτῆς ἡμέρας ἀναφέρει μὲ λεπτομέρεια τί τιμοῦμε καὶ προσκυνᾶμε αὐτὴ τὴν ἁγία ἡμέρα.

Λάμπρος Σκόντζος: «Τῇ μυστικῇ ἐν φόβῳ τραπέζῃ, προσεγγίσαντες πάντες»

(Θεολογικὸ σχόλιο στὸ περιεχόμενο καὶ τὸ νόημα τῆς Μεγάλης Πέμπτης)

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

«Τὴ Ἁγία καὶ Μεγάλη Πέμπτη οἱ τὰ πάντα καλῶς διαταξάμενοι θεῖοι Πατέρες, ἀλληλοδιαδόχως ἐκ τε τῶν θείων Ἀποστόλων καὶ τῶν ἱερῶν Εὐαγγελίων παραδεδώκασιν ἡμῖν τέσσερά τινα ἐορτάζειν· τὸν ἱερὸν Νιπτῆρα, τὸν Μυστικὸν Δεῖπνον (δηλαδὴ τὴν παράδοσιν τῶν καθ᾿ ἡμᾶς  φρικτῶν Μυστηρίων), τὴν ὑπερφυὰ Προσευχὴν καὶ τὴν Προδοσίαν αὐτήν».
 

Αὐτὸ εἶναι τὸ συναξάρι τῆς Μεγάλης Πέμπτης. Ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία τιμᾷ τὴν  Ἁγία αὐτὴ ἡμέρα ὅσα ἔλαβαν χώρα στὸ ὑπερῶο τῆς Ἱερουσαλὴμ καὶ ὅσα ἀκολούθησαν μετὰ τὸ Μυστικὸ Δεῖπνο.
 

Τὸ Θεῖο Δρᾶμα ὁδεύει πρὸς τὴν ὁλοκλήρωσή του. Ὁ ἑκουσίως καὶ ἀδίκως Παθὼν γιὰ τὴ δική μας σωτηρία Κύριος γνωρίζει ὅτι ἔφτασε τὸ τέλος τῆς ἐπὶ γῆς παρουσίας Του. Ἡ προδοσία τοῦ ἀγνώμονα μαθητῆ, ἡ σύλληψη, οἱ ἐξευτελισμοί, τὸ ψευδοδικαστήριο, ἡ καταδίκη καὶ ὁ σταυρικὸς θάνατος εἶναι θέμα ὡρῶν. Ὡς ἄνθρωπος αἰσθανόταν τὸ διὰ τῆς θυσίας Του βαρὺ φορτίο τῆς ἀπολυτρώσεως τοῦ ἀνθρωπίνου γένους καὶ γι᾿ αὐτὸ ἀγωνιοῦσε ὑπερβαλλόντως. Δὲν τὸν ἐνδιέφερε τὸ δικό Του μαρτύριο καὶ ὁ θάνατος, ἀλλὰ ἡ συνέχιση τοῦ σωτηριώδους ἔργου Του.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁμαρτιῶν μου τά πλήθη καί κριμάτων σου ἀβύσσους

(Θεολογικὸ σχόλιο στὴν Μεγάλη Τετάρτη)

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἡ Ἁγία καὶ Μεγάλη Ἑβδομάδα εἶναι ἡ ἱερότερη ἑορτολογικὴ περίοδος τῆς Ἐκκλησίας μας καὶ ἀποτελεῖ πλουσιότατο ἀντλιοστάσιο πνευματικοῦ ἀνεφοδιασμοῦ γιὰ τοὺς πιστούς. Οἱ ἅγιοι Πατέρες, μὲ περισσὴ σοφία, ὅρισαν νὰ θυμούμαστε αὐτὲς τὶς ἅγιες ἡμέρες πρόσωπα καὶ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἔντονο διδακτικὸ χαρακτῆρα γιὰ τὴν πνευματική μας πορεία καὶ προκοπή.
 

Ἕνα ἀπὸ αὐτὰ τὰ πρόσωπα εἶναι καὶ αὐτὸ τῆς ἁμαρτωλῆς γυναίκας, ἡ ὁποία ἄλειψε τὸν Κύριο μὲ πολύτιμο μύρο. Ποιοῦμε ἀνάμνηση αὐτοῦ τοῦ σημαντικοῦ γεγονότος τὴ Μεγάλη Τετάρτη ὅπου, σύμφωνα μὲ τὸ ἱερὸ συναξάρι τῆς ἡμέρας «Τῆς ἀλειψάσης τὸν Κύριον μύρω πόρνης γυναικὸς μνείαν ποιούμεθα οἱ θειότατοι πατέρες ἐθέσπισαν, ὅτι πρὸ τοῦ σωτηρίου πάθους μικρὸν τοῦτο γέγονεν».

Λάμπρος Σκόντζος: «Μή μείνωμεν ἔξω τοῦ Νυμφῶνος Χριστοῦ

(Θεολογικὸ σχόλιο στὸ περιεχόμενο καὶ τὰ νοήματα τῆς Μεγάλης Τρίτης)

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

«Τὴ ἁγία καὶ μεγάλη Τρίτη τῆς τῶν δέκα παρθένων παραβολῆς, τῆς ἐκ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου, μνείαν ποιούμεθα». Αὐτὸ εἶναι τὸ συναξάρι τῆς δεύτερης ἡμέρας τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος. Ὁ Νυμφίος τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῆς ψυχῆς μας, «ὁ ὡραῖος κάλλει παρὰ πάντας βροτούς», ὁδεύει πρὸς τὸ ἑκούσιο Πάθος Του, καλῶντας κοντά Του ὅλους ἐμᾶς τοὺς πιστούς Του, γιὰ νὰ μᾶς κάνει κοινωνοὺς τῶν σωτηριωδῶν παθημάτων Του καὶ τοῦ θριάμβου τῆς Ἀναστάσεώς Του.
 

Οἱ θεῖοι Πατέρες ὅρισαν τὴν ἁγία αὐτὴ ἡμέρα νὰ θυμηθοῦμε μιὰ ἀπὸ τίς πιὸ παραστατικὲς καὶ διδακτικὲς παραβολὲς τοῦ Κυρίου μας: τὴν παραβολὴ τῶν Δέκα Παρθένων. Κι᾿ εἶχαν τὸ σκοπό τους. Ἡ συνοδοιπορία μὲ τὸ Χριστὸ μας πρὸς τὸ Θεῖο Πάθος δὲν θὰ πρέπει νὰ εἶναι τυπικὴ καὶ ἁπλὰ συναισθηματική, ἀλλὰ θὰ πρέπει νὰ εἶναι ὁλοκληρωτικὴ συμμετοχὴ στὴν ἐν Χριστῷ πορεία καὶ νὰ συνοδεύεται ἀπὸ ὀντολογικὴ ἀλλαγή  τοῦ εἶναι μας.  Ἡ ἐνθύμηση τῆς παραβολῆς τῶν δέκα παρθένων εἶναι μιὰ ἄριστη πνευματικὴ ἄσκηση γιὰ νὰ μὴν διαφεύγει ἀπὸ τὴ σκέψη μας ἡ ἐπερχόμενη μεγάλη, ἐπιφανὴς καὶ συνάμα φοβερὴ ἡμέρα τῆς Δευτέρας Παρουσίας τοῦ Κυρίου μας.

Λάμπρος Σκόντζος: Φθάσαντες πιστοί τό σωτήριον πάθος Χριστοῦ τοῦ Θεοῦ

(Εἰσαγωγικὸ σχόλιο στὴν Ἁγία καὶ Μεγάλη Ἑβδομάδα)

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Γιὰ μιὰ ἀκόμα φορά, μέ τὴ χάρη τοῦ Θεοῦ, ὁδεύουμε στὴν Ἁγία καὶ Μεγάλη Ἑβδομάδα, στὴν ἱερότερη ἑορτολογικὴ περίοδο τοῦ ἔτους. Γιὰ μιὰ ἀκόμη φορὰ θὰ ἀκολουθήσουμε τὰ ἴχνη τοῦ Νυμφίου τῆς Ἐκκλησίας μας Χριστοῦ καὶ θὰ γίνουμε συνοδοιπόροι τοῦ Θείου Πάθους Του. Σύμφωνα μὲ τὸν ἱερὸ ὑμνογράφο, καλούμαστε ὅπως «συμπορευθῶμεν αὐτῷ καὶ συσταυρωθῶμεν καὶ νεκρωθῶμεν δι᾿ αὐτὸν ταῖς τοῦ βίου ἠδοναίς· ἵνα καὶ συζήσωμεν αὐτῷ». Μὲ αὐτὴ τὴν προϋπόθεση θὰ γίνουμε πραγματικοὶ κοινωνοὶ τῆς Ἀναστάσεώς Του. Μόνο ἔτσι θὰ νοιώσουμε πραγματικὰ τὴ χαρὰ τῆς Θείας Ἐγέρσεως.
 

Ἡ ἀφετηρία αὐτῆς τῆς τόσο σημαντικῆς ἑορτολογικῆς περιόδου εἶναι πανάρχαια καὶ ἀνάγεται στοὺς ἀποστολικοὺς χρόνους. Ἡ νηστεία καὶ ἡ πνευματικὴ προετοιμασία τῶν πιστῶν τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας εἶναι πιθανὸν νὰ ἔχει καθιερωθεῖ ἀπὸ τοὺς ἴδιους τοὺς Ἀποστόλους, σύμφωνα μὲ τοὺς λόγους τοῦ Κυρίου πρὸς αὐτούς: «Ἐλεύσονται δὲ ἡμέραι, ὅταν ἀπαρθῇ ἀπ᾿ αὐτῶν ὁ νυμφίος καὶ τότε νηστεύσουσιν» (Ματθ. 9,15). Ὁ ἅγιος Διονύσιος Ἀλεξανδρείας (+264) μᾶς δίνει πολύτιμες πληροφορίες γιὰ τὸν ἑορτασμὸ τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος τὸν 3ο αἰῶνα. Ἰδιαίτερα κατατοπιστικὴ εἶναι ἡ προσκυνήτρια Αἰθερία (5ος αἰῶνας), ἡ ὁποία στὸ περίφημο Ὁδοιπορικό της στοὺς Ἁγίους Τόπους μᾶς πληροφορεῖ πῶς ἡ Ἰεροσολυμίτικη Ἐκκκλησία ἑόρταζε τὴ Μεγάλη Ἑβδομάδα καὶ τὸ Πάσχα στὰ πρωτοχριστιανικὰ χρόνια.

Λάμπρος Σκόντζος: «Ὡσαννά Εὐλογημένος ὁ Ἐρχόμενος»

(Θεολογικὸ σχόλιο στὸ περιεχόμενο καὶ τὸ νόημα τῆς Κυριακῆς τῶν Βαΐων)

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Μετὰ τὴν θαυμαστὴ ἀνάσταση τοῦ Λαζάρου οἱ εὐσεβεῖς ἀδελφές του παρέθεσαν στὸν Κύριο καὶ τοὺς μαθητές Του μεγάλο καὶ λαμπρὸ δεῖπνο γιὰ νὰ εὐχαριστήσουν τὸν Μεγάλο Εὐεργέτη τους. Ἡ Μάρθα φρόντιζε νὰ μὴ λείψει τίποτε ἀπὸ τὸ πλούσιο τραπέζι. Μαζί τους καθόταν καὶ ὁ Λάζαρος. Ἡ Μαρία, κατὰ τὴ διάρκεια τοῦ δείπνου, πῆρε ἕνα πολύτιμο δοχεῖο γεμᾶτο πανάκριβο μύρο καὶ ἄρχισε νὰ πλένει μὲ αὐτό τὰ πόδια τοῦ Χριστοῦ. Κατόπιν ξέπλεξε τὰ πλούσια μαλλιά της καὶ μ᾿ αὐτὰ σκούπισε τὰ πόδια τοῦ Λυτρωτῆ. Ἡ εὐώδης ὀσμὴ τοῦ μύρου γέμισε τὴν οἰκία. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ δημιούργησε αἰσθήματα ἐκπλήξεως στοὺς παρευρισκόμενους. Ὁ Ἰούδας ὁ Ἰσκαριώτης, ὁ μελλοντικὸς προδότης τοῦ Κυρίου εἶπε: «Διατὶ τοῦτο τὸ μύρον οὐκ ἐπράθη τριακοσίων δηναρίων καὶ ἐδόθῃ τοῖς πτωχοῖς;». Καὶ σχολιάζει ὁ ἱερὸς εὐαγγελιστής: «εἶπε δὲ τοῦτο οὐχ ὅτι περὶ τῶν πτωχῶν ἔμελεν αὐτῷ, ἀλλ᾿ ὅτι κλέπτης ἦν, καὶ τὸ γλωσσόκομον εἶχε καὶ τὰ βαλλόμενα ἐβάσταζεν» (Ἰωάν.12,6).

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Θεοδώρα Θεσσαλονἰκης ἡ Μυροβλύτισσα

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

Στὰ ἁγιολόγια τῆς Ἐκκλησίας μας ὑπάρχουν ἅγιοι οἱ ὁποῖοι ἁγίασαν ὁμοῦ μὲ μέλη τῶν βιολογικῶν τους οἰκογενειῶν. Μιὰ τέτοια ἁγία εἶναι καὶ ἡ ὁσία Θεοδώρα ἡ ἐν Θεσσαλονίκῃ, ἡ ὁποία μόνασε καὶ ἁγίασε μὲ τὴν κόρη της Θεοπίστη. Οἱ δύο αὐτὲς ὁσιακὲς μορφὲς λαμπρύνουν τὸ πλούσιο ἁγιολογικὸ μωσαϊκὸ τῆς Ἐκκλησίας τῶν Θεσσαλονικέων.

 

Ἡ ἁγία Θεοδώρα γεννήθηκε στὴν Αἴγινα τὸ 812 ἀπὸ εὐσεβεῖς γονεῖς. Ὁ πατέρας της ἦταν πρεσβύτερος. Δυστυχῶς ἡ μητέρα της πέθανε, λίγο μετὰ τὸν τοκετό της, γι᾿ αὐτὸ ἀναγκάστηκε ὁ πατέρας της νὰ τὴ δώσει γιὰ ἀνατροφὴ σὲ μιὰ εὐλαβῆ ἀνάδοχό του καὶ ἐκεῖνος ἀσπάσθηκε, μετὰ τὴ χηρεία του, τὸ μοναχικὸ βίο. Ἡ Θεοδώρα ἀνατράφηκε μὲ εὐλάβεια, ἀπὸ τὴν εὐσεβῆ ἀνάδοχο κόρη, ἀπέκτησε φόβο Θεοῦ καὶ στολίστηκε μὲ σπάνιες ἀρετές. Ἐπίσης ἦταν στολισμένη καὶ μὲ σπάνιο σωματικὸ κάλλος.

Λάμπρος Σκόντζος: «Ἐγώ εἰμί ἡ Ἀνάστασις καί ἡ ζωή»

 

 (Θεολογικό σχόλιο στο Σάββατο του Λαζάρου)

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

Τὸ Σάββατο τῆς ΣΤ΄ Ἑβδομάδος τῶν Νηστειῶν ἡ Ἁγία μας Ἐκκλησία ὅρισε νὰ ἑορτάζουμε τὴν θαυμαστὴ ἀνάσταση τοῦ Λαζάρου. Αὐτὸ δὲν εἶναι τυχαῖο. Διότι, πρῶτον τὸ μεγάλο καὶ θαυμαστὸ αὐτὸ γεγονὸς συμπίπτει χρονικὰ μὲ τὴν εἴσοδο τοῦ Κυρίου μας στὴν ἁγία πόλη τῆς Ἱερουσαλήμ. Καὶ δεύτερον, ὅτι τὸ γεγονὸς τῆς ἐκ νεκρῶν ἀναστάσεως τοῦ φίλου τοῦ Κυρίου εἶναι μιὰ τρανὴ ἀπόδειξη ὅτι ὁ Χριστὸς μας εἶναι ὁ κύριος τῆς ζωῆς καὶ τοῦ θανάτου, ὅτι αὐτὸς ποὺ ἀνάστησε ἀπὸ τοὺς νεκροὺς τὸ Λάζαρο θὰ ἀναστήσῃ καὶ τὸν Ἑαυτό του, ἀφοῦ θὰ σκυλέψῃ τὸν Ἅδη καὶ θὰ νικήσῃ τὸν θάνατο!
 

Σύμφωνα μὲ τὸ εὐαγγελικὸ ἀνάγνωσμα ὁ Λάζαρος μὲ τὶς ἀδελφές του Μάρθα καὶ Μαρία, ποὺ κατοικοῦσαν στὴν κώμη Βηθανία, εἶχαν ἐγκάρδιες φιλικὲς σχέσεις μὲ τὸν Κύριο. Φαίνεται ὅτι πολλὲς φορὲς εἶχαν τὴν ὕψιστη τιμὴ καὶ χαρὰ νὰ δεχτοῦν καὶ νὰ φιλοξενήσουν τὸ Χριστὸ στὸν εὐλογημένο οἶκο τους (Λουκ. 10,38-42).

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Ὑπάτιος Ἐπίσκοπος Γαγγρῶν

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ἰδιαίτερη τιμητικὴ θέση κατέχουν στὴν Ἐκκλησία μας οἱ ἅγιοι θεοφόροι Πατέρες, οἱ ὁποῖοι πῆραν μέρος στὶς Ἅγιες Οἰκουμενικὲς Συνόδους, καὶ μὲ τὸν φωτισμὸ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἀποφάνθηκαν γιὰ τὴ σώζουσα ὀρθόδοξη πίστη μας. Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ ἅγιος Ὑπάτιος Ἐπίσκοπος Γαγγρῶν, ὁ ὁποῖος εἶχε πάρει μέρος στὴν Α΄ Οἰκουμενικὴ Σύνοδο καὶ διακρίθηκε ὡς φλογερὸς πρόμαχος τῆς Ὀρθοδοξίας. Ἐπὶ πλέον ἀξιώθηκε καὶ τῆς θαυματουργίας.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Μαρία ἡ Αἰγυπτία - Ἡ ἐνσάρκωση τῆς μετανοίας

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

Ἡ περίοδος τοῦ Τριωδίου καὶ ἰδιαίτερα τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς, εἶναι γιὰ τὴν Ἁγία μας Ἐκκλησία ἡ ἱερότερη χρονικὴ διάρκεια τοῦ ἐνιαυτοῦ. Εἶναι τὸ νοητὸ στάδιο ὅπου ὁ κάθε πιστὸς καλεῖται νὰ δώσει τὸν προσωπικό του ἀγῶνα γιὰ τὴν ψυχοσωματική του κάθαρση ἀπὸ τοὺς ρύπους τῆς ἁμαρτίας. Νὰ βιώσει τὴν ὀρθόδοξη πνευματικότητα, ἡ ὁποία ταυτίζεται μὲ τὴν ἀνάκτηση τῆς αὐθεντικῆς του φύσεως, ἀπὸ τὴ φθορὰ καὶ τὴν ἁμαρτία, «εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ» (Ἐφ. 4,13). Ἡ προπαρασκευή μας γιὰ τὸν ἑορτασμὸ τοῦ Πάσχα εἶναι ταυτόσημη μὲ τὴν πνευματική μας προαγωγὴ καὶ ὡρίμανση, ὥστε νὰ καταστοῦμε «σύμμορφοι τῆς εἰκόνος τοῦ Υἱοῦ (τοῦ Θεοῦ)» (Ρωμ. 8,29).   Ὁλόκληρο τὸ πνευματικὸ κλίμα, οἱ ἱερὲς ἀκολουθίες, τὰ τιμώμενα πρόσωπα καὶ οἱ μνῆμες γεγονότων εἶναι ἕνα συνεχὲς καὶ κραυγαλέο κάλεσμα νὰ ἔρθουμε «εἰς ἑαυτόν» (Λουκ.15,17).

Λάμπρος Σκόντζος: Ὁ Ἅγιος Μᾶρκος Ἀρεθουσίων καί οἱ σύν αὐτῷ

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Μιὰ ἀπὸ τίς ἡρωικότερες χρονικὲς περιόδους τῆς Ἐκκλησίας μας εἶναι ἡ σύντομη εὐτυχῶς, βασιλεία τοῦ Ἰουλιανοῦ τοῦ Παραβάτη (361-363), κατὰ τὴν ὁποία ἀναδείχτηκαν πλῆθος ὁμολογητῶν καὶ μαρτύρων. Ἡ ἀπέλπιδα προσπάθεια τοῦ ἀνεδαφικοῦ νεαροῦ, ἄπειρου καὶ θρησκομανὴ αὐτοκράτορα νὰ νεκραναστήσει τὴν θνήσκουσα ἀρχαία εἰδωλολατρικὴ ἐθνικὴ θρησκεία, τὸν ὁδήγησε σὲ πράξεις ἀνείπωτης θηριωδίας κατὰ τῶν Χριστιανῶν. Χιλιάδες Χριστιανοὶ μάρτυρες ἔχυσαν τὸ αἷμα τους καὶ ἔδωσαν τὴ ζωή τους τὴ φοβερὴ ἐκείνη περίοδο.
 

Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ ἅγιος Μᾶρκος, ἐπίσκοπος Ἀρεθουσίων καὶ οἱ σὺν αὐτῷ, Κύριλλος ὁ διάκονος, ἀγνώστων ὀνομάτων ἱερωμένοι καὶ νεαρὲς παρθένες, οἱ ὁποῖοι μαρτύρησαν καὶ συνεορτάζουν τὴν ἴδια ἡμέρα, στὶς 29 Μαρτίου.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Ἀπόστολος Ἠρωδίων

 

 

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἡ χορεία τῶν Ἑβδομήκοντα Ἀποστόλων ὑπῆρξε σημαντικὴ γιὰ τὴν ἀρχαία Ἐκκλησία, διότι οἱ ἔνθεοι καὶ ἔνθερμοι αὐτοὶ ἄνδρες ἐργάστηκαν ἱεραποστολικὰ ἰσάξια μὲ τοὺς Δώδεκα Ἀποστόλους γιὰ τὴν διάδοση τοῦ Εὐαγγελίου στὰ Ἔθνη. Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς ἦταν καὶ ὁ ἅγιος Ἠρωδίων, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε ἰδιαίτερα ζηλωτὴς τῆς ἱεραποστολῆς τῆς Ἐκκλησίας. Μάλιστα ἐπειδὴ ἐργάστηκε ἱεραποστολικὰ στὴν Ἑλλάδα, ἀποτελεῖ καύχημα γιὰ τὴν Ἑλληνικὴ Ἐκκλησία καὶ εἰδικὰ γιὰ τὴν Ἱερὰ Μητρόπολη Φθιώτιδος. 

Ἦταν ἑβραϊκῆς καταγωγῆς καὶ ἀναφέρεται ἀπὸ τὸν ἀπόστολο Παῦλο ὡς συγγενής του καθὼς γράφει στὴν πρὸς Ρωμαίους ἐπιστολή του: «Ἀσπάσασθε Ἡρωδίωνα τὸν συγγενή μου» (Ρωμ. 16,11). Πιθανότατα πατρίδα του ἦταν ἡ Ταρσός τῆς Κιλικίας, μιὰ πόλη ποὺ ἦταν κέντρο τῆς ἑλληνιστικῆς παιδείας καὶ τοῦ πολιτισμοῦ στὴ Συρία καὶ προφανῶς ἔλαβε σημαντικὴ ἑλληνικὴ παιδεία. 

Λάμπρος Σκόντζος: Ἁγία Μάρτυς Ματρῶνα τῆς Θεσσαλονίκης

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Οἱ γυναῖκες Μάρτυρες τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας, ὑπῆρξαν τὸ ἴδιο ἡρωικὲς μὲ τοὺς ἄνδρες. Ἐπέδειξαν στοὺς ἄδικους διῶκτες τους ἕνα ἄλλο ἦθος, πρωτόγνωρο γιὰ τὸν ἀρχαῖο προχριστιανικὸ κόσμο, τὸν ἡρωισμό, τὴν ὁμολογία τῆς πίστης στὸ Χριστὸ καὶ τὴν ἀνεξικακία πρὸς τοὺς τυράννους τους. Μία ἀπὸ αὐτὲς τίς γενναῖες Μάρτυρες ὑπῆρξε καὶ ἡ ἁγία Ματρῶνα τῆς Θεσσαλονίκης, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸ καύχημα τῆς συμπρωτεύουσας.
 

Ἔζησε στὰ δύσκολα, μὰ ἡρωικά, χρόνια τῶν πρωτοχριστιανικῶν διωγμῶν. Ὅταν ἡ ψυχορραγοῦσα ἐφιαλτικὴ  εἰδωλολατρία, εὑρισκόμενη σὲ ἄμυνα κατὰ τοῦ εὔρωστου Χριστιανισμοῦ καὶ τὴν πρωτοφανῆ ὁρμητικὴ διάδοση τῆς νέας πίστεως, εἶχε ἐγείρει τοὺς γνωστούς μας μεγάλους διωγμούς, μὲ στόχο τὴν ἐξαφάνιση τῶν Χριστιανῶν. Δὲ γνωρίζουμε τὸν ἀκριβῆ χρόνο ποὺ ἔζησε. Γεννήθηκε καὶ μεγάλωσε στὴ Θεσσαλονίκη, ὅπου ὁ ἀπόστολος Παῦλος εἶχε ἱδρύσει, περὶ τὸ 50 μ. Χ. ἰσχυρὴ Ἐκκλησία, μεταξὺ τῶν πολυπληθῶν Ἰουδαίων τῆς πόλεως καὶ πολλῶν εἰδωλολατρῶν. Προφανῶς ἡ Ματρῶνα ὑπῆρξε εὐγενὴς γόνος ἔνθερμων Χριστιανῶν, ἔνθερμη πιστὴ τοῦ Χριστοῦ καὶ ἡ ἴδια ἐπίλεκτο μέλος τῆς Ἐκκλησίας τῶν Θεσσαλονικέων.

Λάμπρος Σκόντζος: «Σήμερον τῆς Σωτηρίας ἡμῶν τό Κεφάλαιον»!

(Θεολογικὸ σχόλιο στὴν ἑορτὴ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Θεοτόκου)

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἡ μεγάλη ἑορτὴ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Θεοτόκου εἶναι γιὰ τὴν Ἐκκλησία μας κορυφαῖος ἑορτολογικὸς σταθμὸς τοῦ ἐνιαυτοῦ, διότι ἀποτελεῖ τὴν ἀπαρχὴ ὅλων τῶν ἑορτῶν τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους. Τὸ ἴδιο ἀποτελεῖ καὶ ἀπαρχὴ ὅλων τῶν σωτηριωδῶν γεγονότων, τὰ ὁποῖα ἔγιναν γιὰ τὴν ἀπολύτρωση τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. Τὴν ἁγία αὐτὴ ἡμέρα ἑορτάζουμε λαμπρῶς τὴν ἐνανθρώπηση τοῦ Υἱοῦ καὶ Λόγου τοῦ Θεοῦ στὴν πάναγνη σάρκα τῆς Ἁγίας Παρθένου, ὥστε δι᾿ Αὐτοῦ νὰ πραγματοποιηθεῖ τὸ προαιώνιο σχέδιο τοῦ Θεοῦ γιὰ τὴ σωτηρία τοῦ ἀνθρωπίνου γένους.
 

Τὴ μεγάλη αὐτὴ ἡμέρα ἔχουμε τὴν ἐκπλήρωση τῆς πιὸ ἐλπιδοφόρας ὑποσχέσεως τοῦ Θεοῦ στὴν ἀνθρωπότητα. Ὅταν οἱ πρωτόπλαστοι γενάρχες μας παράκουσαν τὴν θεία ἐντολὴ στὴν Ἐδὲμ καὶ προτίμησαν τὸ δρόμο τῆς ἁμαρτίας, τῆς φθορᾶς καὶ τοῦ θανάτου, ὁ ἀπόλυτα ἀγαθὸς καὶ φιλάνθρωπος Θεὸς ἔδωσε τὴ μεγάλη ὑπόσχεση, πὼς σὲ μελλοντικοὺς χρόνους θὰ ἔρθει στὸν κόσμο ὁ «Γιὸς τῆς Γυναίκας» γιὰ νὰ δώσει τέλος στὸ κράτος τοῦ διαβόλου καὶ νὰ λυτρώσει τὸ ἀνθρώπινο γένος. «Καὶ ἔχθραν θήσω ἀνὰ μέσον σου καὶ ἀνὰ μέσον τῆς γυναικὸς καὶ ἀνὰ μέσον τοῦ σπέρματος αὐτῆς. Αὐτὸς σοῦ τηρήσει κεφαλήν, κεντρίσεις ἐσὺ αὐτοῦ πτέρναν» (Γέν. 3,17).

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Νεομάρτυς Λουκάς ὁ ἐν Μυτιλήνη μαρτυρήσας

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Στὴ μεγάλη χωρία τῶν ἐνδόξων Νεομαρτύρων συγκαταλέγονται πολλὰ νέα παλληκάρια, τὰ ὁποῖα ἀψήφησαν τὰ νιᾶτα τους, ὁμολόγησαν τὴν πίστη τους στὸ Χριστὸ καὶ ἔχυσαν τὸ αἷμα τους γιὰ Ἐκεῖνον. Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς ὑπῆρξε καὶ ὁ ἅγιος Νεομάρτυς Λουκᾶς ὁ ἐν Μυτιλήνῃ μαρτυρήσας.
 

Γεννήθηκε τὸ 1783 στὴν Ἀδριανούπολη τῆς Θράκης ἀπὸ φτωχοὺς γονεῖς, τὸν Ἀθανάσιο καὶ τὴ Δομνίστα. Σὲ ἡλικία μόλις ἕξι ἐτῶν ἔμεινε ὀρφανὸς ἀπὸ πατέρα καὶ ἡ πάμφτωχη μητέρα του τὸν παρέδωσε σὲ ἕναν γνωστό της ἔμπορο πραματευτή, νὰ ἐργαστεῖ κοντά του, νὰ ἐπιβιώσει καὶ νὰ ἀποκατασταθεῖ ἐπαγγελματικά. Ὁ ἔμπορος αὐτὸς δέχτηκε τὸ μικρὸ Λουκᾶ καὶ τὸν πῆρε μαζί του στὶς ἐπιχειρήσεις του. Ἀρχικὰ πῆγαν στὴν Ρωσία καὶ ἀργότερα ἐγκαταστάθηκαν στὴν Κωνσταντινούπολη, ὅπου διατηροῦσε μεγάλο κατάστημα.

Λάμπρος Σκόντζος: Ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Σιναΐτης - Ὁ συγγραφέας τῆς «Κλίμακος»

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ 

 

Ἡ Δ΄ Κυριακὴ τῶν Νηστειῶν εἶναι ἀφιερωμένη σὲ μιὰ μεγάλη ἀσκητική, πατερικὴ  καὶ πνευματικὴ μορφὴ τῆς Ἐκκλησίας μας, στὸν ἅγιο Ἰωάννη τὸ Σιναΐτη, ὁ ὁποῖος μᾶς εἶναι καλύτερα γνωστὸς ὡς ἅγιος Ἰωάννης τῆς Κλίμακος, ἀπὸ τὸ ὁμώνυμο περισπούδαστο σύγγραμμά του. Ἡ προβολὴ καὶ ἡ τιμὴ τοῦ ἁγίου αὐτοῦ ἄνδρα κατὰ τὴν Ἁγία καὶ Μεγάλη Τεσσαρακοστὴ κρίθηκε ἐπιβεβλημένη ἀπὸ τοὺς Πατέρες. Τὸ περίφημο σύγγραμμά του, θεωρήθηκε ὡς ἐξαιρετικὸ μέσο πνευματικῆς καθοδήγησης γιὰ τοὺς ἀγωνιζόμενους πιστούς. Ἀλλὰ καὶ ἡ ὁσιακή του μορφὴ ἀποτελεῖ παράδειγμα ἀγῶνα κατὰ τῶν ψυχοκτόνων  παθῶν μας αὐτὴ τὴν ἱερὴ περίοδο.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Νεομάρτυς Μιχαήλ ὁ ἀρτοπώλης

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Οἱ Νεομάρτυρες, ποὺ ἔδωσαν τὴ μαρτυρία τους γιὰ τὸ Χριστὸ στὰ μαῦρα χρόνια τῆς τουρκοκρατίας, προέρχονταν ἀπὸ ὅλα τὰ κοινωνικὰ στρώματα καὶ ἐπαγγέλματα. Πλούσιοι καὶ φτωχοί, βιοτέχνες, ναυτικοί, ἀγρότες, τεχνῖτες, καὶ ἀπὸ ὅλα τὰ ἐπαγγέλματα  ἀναδείχτηκαν ἥρωες τῆς χριστιανικῆς πίστεως. Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ Νεομάρτυς ἅγιος Μιχαὴλ ὁ Ἀρτοπώλης.
 

Γεννήθηκε στὸ χωριὸ Γρανίτσα τῆς Εὐρυτανίας περὶ τὸ 1510. Οἱ γονεῖς του, φτωχοὶ βιοπαλαιστές, Δημήτριος καὶ Σωτῆρα, ἢ Στατῆρα, τοῦ ἐνέπνευσαν τὴν εὐσέβεια καὶ τὴ βαθειὰ προσήλωσή του στὴν ὀρθόδοξη πίστη. Στὴν ἡλικία τῶν ἕξι ἐτῶν ὁ πατέρας του ἀρρώστησε καὶ πέθανε, ἀφήνοντάς τον ὀρφανὸ καὶ μοναδικὸ προστάτη τῆς φτωχῆς μητέρας του. Ὅταν ἦρθε σὲ ἡλικία γάμου, νυμφεύτηκε μιὰ εὐσεβῆ νέα.

Λάμπρος Σκόντζος: Οἱ ἅγιοι Μάρτυρες Χρύσανθος καί Δαρεία - Τὸ εὐλογημένο ζευγάρι

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Στὴ χορεία τῶν ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας ὑπάρχουν καὶ πάμπολλα ἀνδρόγυνα, οἱ ὁποῖοι ἁγίασαν μέσα στὸν εὐλογημένο γάμο τους. Ἄλλωστε ὁ γάμος γιὰ τὴν Ἐκκλησία μας εἶναι τρόπος ζωῆς καὶ δρόμος σωτηρίας. Ἕνα ἀπὸ αὐτὰ τὰ εὐλογημένα καὶ ἅγια ζευγάρια εἶναι οἱ ἅγιοι Χρύσανθος καὶ Δαρεία, οἱ καλλίμαχοι Μάρτυρες τῆς ἀρχαίας Ἐκκλησίας.
 

Καταγόταν ἀπό τὴν Ἀλεξάνδρεια, ἡ ὁποία εἶχε καταστεῖ, ἀπὸ τὰ πρωτοχριστιανικὰ χρόνια, ἕνα ἀπὸ τὰ σπουδαιότερα χριστιανικὰ κέντρα. Ἔζησαν στὰ χρόνια τοῦ αὐτοκράτορα Νουμεριανοῦ (243-284), ὅπου οἱ διωγμοὶ κατὰ τῶν Χριστιανῶν βρισκόταν στὴν κορύφωσή τους. Ὁ διάβολος, διὰ τῶν εἰδωλολατρῶν Ρωμαίων αὐτοκρατόρων καὶ τὴν παρότρυνση τῶν εἰδωλολατρικῶν σκοταδιστικῶν καὶ ἀδίστακτων ἱερατείων, ἐξαπέλυαν φοβεροὺς διωγμοὺς κατὰ τῶν Χριστιανῶν, οἱ ὁποῖοι συλλαμβάνονταν κατὰ χιλιάδες σὲ ὅλη τὴν αὐτοκρατορία, βασανίζονταν φρικτὰ καὶ ὅσοι δὲν δέχονταν νὰ ἀπαρνηθοῦν τὸ Χριστό, θανατώνονταν μὲ τοὺς πλέον ἐπώδυνους καὶ ἀπάνθρωπους τρόπους.

Λάμπρος Σκόντζος: Ἅγιος Κύριλλος Ἱεροσολύμων καί οἱ ἱερές «κατηχήσεις» του

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητοῦ

 

Ἡ μεγάλοι Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας μας εἶναι οἱ ἀκλόνητοι στῦλοι πάνω στοὺς ὁποίους στηρίχτηκε τὸ θεῖο οἰκοδόμημά της στὸ διάβα τῶν αἰώνων. Ἕνας ἀπὸ αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ ἅγιος Κύριλλος ἀρχιεπίσκοπος Ἱεροσολύμων.
 

Καταγόταν ἀπὸ τὰ μέρη τῆς Παλαιστίνης καὶ γεννήθηκε πιθανῶς τὸ 313 στὰ Ἱεροσόλυμα. Δὲ γνωρίζουμε σχεδὸν τίποτε γιὰ τὰ πρῶτα χρόνια τῆς ζωῆς του, παρὰ μονάχα ὅτι τὸν διέκρινε εὐσέβεια, τὴν ὁποία προφανῶς εἶχαν σταλάξει στὴν ψυχή του οἱ γονεῖς του.